Muhterem Hocam, anne babamıza karşı sorumlulukları mız nelerdir Onlara hayırlı bir evlat olmamız için neler yapmalıyız?
Soru
Muhterem Hocam, anne babamıza karşı sorumlulukları mız nelerdir Onlara hayırlı bir evlat olmamız için neler yapmalıyız?
Cevap
Allahû Tealâ Kur'ân-ı Kerim'de Allah'a bir şey ortak koşmayın 1. farz emir Vahdet, şirkten beri olmayı gerektiriyor. Bu bir dilektir ama arkasından da anne babanıza İhsanla davranın diye söylüyor. İşte 7 tane âyeti kerimede anne babaya İhsan davranmayı Allahû Tealâ bize açıklıyor. İhsanla davranmak karşılıksız hizmeti gerektiriyor.
ANNE VE BABAYA İHSANLA DAVRANMAK
1. BAKARA-83 Biz, İsrailoğulları’ndan: “Allah’tan başkasına kul olmayın, ana-babaya, yakınlara (akrabaya), yetimlere ve miskinlere ihsanda bulunun, insanlara güzel söz söyleyin, namazı (hakkıyla) kılın, zekâtı verin.” diye misak almıştık. Sonra da sizden pek azınız hariç, (misakınızdan geri) döndünüz. Ve siz, yüz çeviren kimselersiniz.
2. NİSÂ-36 Ve Allah'a kul olun. O'na hiçbir şeyi ortak koşmayın. Ve ana-babaya, akrabaya, yetimlere, miskinlere, yakın komşuya, uzak komşuya, yanınızdaki arkadaşa (eşlere), yolda kalmışa ve elinizin altında sahip olduklarınıza (köleye, cariyeye, işçilere) ihsanla davranın. Muhakkak ki Allah, kibirli olan ve övünen kimseleri sevmez.
3. E’NÂM-151 De ki: “Gelin, Rabbinizin size neleri haram kıldığını okuyayım; O’na bir şeyi ortak koşmayın. Anne, babaya ihsanla davranın. Yokluk (fakirlik) sebebiyle çocuklarınızı öldürmeyin. Onları da, sizi de yalnız Biz rızıklandırırız. Kötülüğün açığına da, gizlisine de yaklaşmayın. Haklı olmanız hariç kimseyi öldürmeyin ki; onu Allah haram kıldı. ...
4. İSRÂ-23 Rabbin, ondan başkasına kul olmamanızı ve anne ve babaya ihsanla davranmanızı kaza etti (takdir etti, hükmetti). Eğer ikisinden birisi veya her ikisi senin yanında yaşlanırlarsa onlara (ikisine) “öf” deme. Ve onları (ikisini) azarlama ve onlara kerim (güzel, yumuşak) söz söyle!
5. ANKEBÛT-8 Ve Biz insana, anne ve babasına güzel davranmasını vasiyet ettik (emrettik).Ve eğer onlar, hakkında bilgin olmayan bir şey ile Bana şirk koşman için seninle mücâdele ederlerse o taktirde, o ikisine itaat etme. Dönüşünüz, Banadır. O zaman yapmış olduklarınızı size haber vereceğim.
6. LOKMÂN-15 Ve bilgin olmayan bir şey hakkında, şirk koşman için seninle mücâdele ederlerse, ikisine de itaat etme! Ve dünyada onlara güzellikle sahip ol. Bana yönelenlerin (ruhunu Allah'a ulaştırmayı dileyenlerin) yoluna tâbî ol. Sonra dönüşünüz Banadır. O zaman yaptığınız şeyleri size haber vereceğim.
7. AHKÂF-15 İnsana, anne ve babasına ihsanla davranmasını vasiyet ettik. Annesi onu güçlükle taşıdı ve onu güçlükle doğurdu. Ve onun taşınması ve sütten kesilmesi 30 aydır. Nihayet erginlik çağına ulaştığı zaman 40 yaşını tamamladı. Şöyle dedi: “Rabbim! Bana, anne ve babama verdiğin ni’metlere şükretmekte, Senin razı olduğun salih amel (nefs tezkiyesi) yapmakta beni başarılı kıl. Ve zürriyetimi ıslâh et. ...
Rabbin Ondan başkasına kul olmamanız, yani şirkten beri olmanızı emrediyor. Anneye babaya İhsan davranmanızı takdir etti hükmetti. İkisi senin yanında yaşlanırsa yani ne dediğini bilmez hale gelirse bile onlara "Öf deme" onların ikisini azarlama onlara Kerîm güzel yumuşak söz söyle. Yani karşılıksız verenlerden ol. Öyleyse herkesin bu âyetlere uyması anne babaya İhsan davranmasını Allahû Tealâ farz kılmış.