Muhterem Hocam, Hz Âdem'den bu yana Hanif dini yaşanıyor olmasına rağmen neden Allah “Babanız İbrahim’in Hanif dini” diyor? Açıklayabilir misiniz?

Soru

Muhterem Hocam, Hz Âdem'den bu yana Hanif dini yaşanıyor olmasına rağmen neden Allah “Babanız İbrahim’in Hanif dini” diyor? Açıklayabilir misiniz?

Cevap

Sevgili kardeşlerim, din toplumsal bir muhteva içeriyor. Ve dinin bütün safhalarına baktığımız zaman 7 safha ve 4 teslim itibariyle yedi safhanın yedisinde de Hz. İbrahim (A.S) örnek olarak gösteriliyor. Nedir? "Hz. İbrahim (A.S) müşriklerden değildi" diyor. Nereden biliyoruz? "Muhakkak ki İbrahim (A.S) çok halim, yumuşak, Allah’a teslim olmuş bir Müslümandı. O müşriklerden olmadı.", "Müşriklerden olmadı."

HZ. İBRAHİM’İN HANİF DİNİ

1. ÂLİ İMRÂN – 67: Hz. İbrâhim, yahudi veya nasrani olmadı. Fakat hanif (Allah’a teslim olmuş) bir müslümandı. Ve o müşriklerden olmadı.

2. ÂLİ İMRÂN – 95: De ki: “Allâhû Teâla doğruyu söyledi. Öyle ise hanif olarak Hz. İbrâhim’in dinine tâbî olun. Ve o, müşriklerden olmadı.”

3. EN’ÂM – 79: Muhakkak ki ben, hanif olarak yüzümü, yeri ve semaları yaratan Allah’ın Zat’ına döndürdüm. Ve ben, müşriklerden değilim.

4. NİSÂ – 125: Ve hanif olarak Hz. İbrâhim’in dinine tâbî olmuş ve vechini (fizik vücudunu) Allah’a teslim ederek muhsin olan kimseden, dinen daha ahsen kim vardır. Ve Allah, Hz. İbrâhim’i dost edindi.

5. EN’ÂM – 161: Muhakkak ki; Rabbim, beni hanif olarak Sıratı Mustakîm’e, kıyamete kadar ayakta kalacak olan Hz. İbrâhim’in milletinin dinine hidayet etti. Ve o, müşriklerden olmadı.

6. NAHL – 120: Muhakkak ki İbrâhim (a.s.), Allah’a hanif (tek Allah’a inanan) olarak kanıtın olan (yönelen) bir ümmet idi. Ve o, müşriklerden olmadı.

7. NAHL – 123: Sonra da Sana “hanif (vahdet, tevhid ve teslimi esas alan) olarak İbrâhim (a.s)’ın dinine tâbî olmayı” vahyettik. Ve o, müşriklerden olmadı.

Yedi tane dalâlet âyeti, başlangıçta herkes dalâlette. Hz. İbrahim (A.S), görüyoruz ki bir açıklamada bulunuyor, dalâlet âyet-i kerimelerine baktığımız zaman En'âm 77: Ay’ı doğarken görünce: “Benim Rabbim bu.” dedi. Fakat kaybolunca: “Eğer Rabbim beni hidayete erdirmezse, mutlaka dalâletteki kavimden olurum.” dedi. Onu hidayete erdirenin Allah olduğunu söylüyor Hz İbrahim (A.S), bu yönüyle örnek.

BAŞLANGIÇTA HERKES DALÂLETTE

1. Bakara-198: … Ve sizi hidayete erdirdiği şekilde siz de O’nu zikredin. Ve siz ondan (hidayetten) önce ise, elbette dalâlette kalanlardandınız.

2. Âli İmrân-164: … (Allah’ın) âyetlerini tilâvet eder, onları tezkiye eder ve onlara kitap ve hikmeti öğretir.

Ondan evvel (Allah’a ulaşmayı dilemeden evvel) onlar gerçekten açık bir dalâlet içinde idiler.

3. En’âm-77: Ay’ı doğarken görünce: “Benim Rabbim bu.” dedi. Fakat kaybolunca: “Eğer Rabbim beni hidayete erdirmezse, mutlaka dalâletteki kavimden olurum.” dedi.

4. Şuarâ-20: Musa (A.S): “Onu yaptığım zaman ben, dalâlette olanlardandım.” dedi.

5. Şûrâ-52: … sana emrimizden bir ruh (Kur’ân-ı Kerim) vahyettik. Ve sen, kitap nedir ve îmân nedir bilmiyordun. …

6. Cuma-2: … O’nun (Allah’ın) âyetlerini okur, onları tezkiye, onlara Kitab’ı ve hikmeti öğretir. Ve

daha önce (Allah’a ulaşmayı dilemeden evvel) elbette onlar, sadece açık bir dalâlet içinde idiler.

7. Duha-7: Ve seni dalâlette buldu sonra hidayete erdirdi.

Ama peşinden fizik vücut teslimi noktasına geldiği zaman yine hayati bir imtihan geçiriyor. Onların putlarını kırıyor vesaire. Onlar da ona ceza olarak ateşe atmak istiyorlar. Ama o konuda da Cebrail (A.S): “Ben senin yardımına hazırım.” demesine rağmen, “Rabbim bana kafi.” diyor ve ateşe seve seve gidiyor. Allahû Tealâ’nın onu kesinlikle kurtaracağına îmân ediyor şartlar ne olursa olsun. O konuda da Hz İbrahim (A.S) örnek. Evlatla olan imtihanında da örnek. Eşiyle olan imtihanında da örnek. Babasıyla olan imtihanında da örnek.

Yani bu açıdan baktığınız zaman, İbrahim (A.S) Allahû Tealâ’nın biz insanlardan istediği hayatı yaşama biçiminin en güzel örneklerini üzerinde oluşturmuş, tezahür ettirmiş. Ama Hz. İbrahim (A.S)’ın dini de Nuh (A.S)’ın dinindendir. Bunu Allahû Tealâ söylüyor. Hangi âyette? Sâffât Suresi’nin 83. âyet-i kerimesi, Hz. İbrahim’in Hz Nuh’un dininden olduğunu buyuruyor. 1, 2, 3 tane âyet öncesinden başlarsak:

37/SÂFFÂT-81 İnnehu min ibâdinel mû’minîn(mû’minîne).

Muhakkak ki o, Bizim mü’min (Allah’a ulaşmayı dileyip bütün makamları kazanan) kullarımızdandır.

37/SÂFFÂT-82 Summe agraknel âharîn(âharîne).

Sonra diğerlerini (suda) boğduk.

37/SÂFFÂT-83 Ve inne min şîatihî le ibrâhîm(ibrâhîme).

Ve muhakkak ki, onun dininden olanlardan (önemli biri de) İbrâhîm (A.S)’dır.

Ulûl'azm nebîlerden bahsederken; ilki Hz. Nuh, ikincisi Hz. İbrahim, üçüncüsü Hz. Musa, dördüncüsü Hz. İsa, beşincisi Nebîler Sultanı Peygamber Efendimiz (S.A.V).