Muhterem Hocam, kibirli insanlar kimlerdir?

Soru

Muhterem Hocam, kibirli insanlar kimlerdir?

Cevap

Tabiî her sualin cevabı mucize-i bâki Kur'ân'da yer alıyor. A'râf Suresi'nin 146 ve 147. âyet-i kerimelerinde vasıfları bildirilen kişiler kibirli insanlardır.

7/A'râf 146: Se asrifu an âyâtiyellezîne yetekebberûne fîl ardı bi gayril hakkı ve in yerev kulle âyetin lâ yu’minu bihâ ve in yerev sebîler ruşdi lâ yettehızûhu sebîlen ve in yerev sebilel gayyi yettehızûhu sebîlâ(sebîlen), zâlike bi ennehum kezzebû bi âyâtinâ ve kânû anhâ gâfilîn(gâfilîne).

Yeryüzünde haksız yere kibirlenen kimseleri, âyetlerimizden çevireceğim. Bütün âyetleri görseler, ona inanmazlar. Eğer rüşd yolunu görseler, onu yol edinmezler. Ve gayy yolunu görseler, onu yol edinirler. Bu; onların, âyetlerimizi yalanlamaları ve ondan gâfil olmaları sebebiyledir. Bu şekilde başlayan ve devam eden âyet-i kerime meali şöyle: "Yeryüzünde haksız yere kibirlenen kimseleri âyetlerimizden çevireceğim. Bütün âyetleri görseler ona inanmazlar. Rüşd yolunu görseler onu yol edinmezler. Gay yolunu görseler onu yol edinirler."

7/A'râf 147: Vellezîne kezzebû bi âyâtinâ ve likâil âhirati habitat a’mâluhum, hel yuczevne illâ mâ kânû ya’melûn(ya’melûne).

Ve onlar ki; âyetlerimizi ve ahirete ulaşmayı (hayatta iken ruhun Allah’a ulaşmasını) tekzip ettiler (yalanladılar) ve onların amelleri, heba oldu (boşa gitti). Onlar, yaptıklarından başka bir şeyle mi cezalandırılır?

Âyetlere inanmayanlar kimlerdir? Allah'a ulaşmayı dilemeyenlerdir. Rüşd yolunu tutmayanlar kimlerdir? Mürşide tâbi olmayanlardır. Gay yolunu seçenler kimlerdir? Yeryüzünde fesat çıkaranlardır.

Fesat çıkaranların hepsi aslında kibirli olan insanlardır. Fesat çıkaranların başında kim geliyor? Şeytan geliyor. Allah'tan aldığı izin gereğince, "Ben senin yoluna oturacağım. Sağlarından, sollarından, önlerinden, arkalarından gireceğim. Bunların hepsini saptıracağım." Yani gayy yolunun başındaki kişi İblis'tir ve ona tâbi olanlar, onun avanesi; bunların hepsi kibirli olan insanlardır.

Bu şekilde onların arkasında ne var? İşte Allah'ın âyetlerini yalanlayanlar. Âyetlere iman etmek yerine âyetleri yalanlıyorlar. Ahireti, ruhun dünya hayatında Allah'a ulaşmasını kabul etmeyen, mürşide tâbi olmayanların amelleri boşa gidiyor ve iflas eden kişiler oluyorlar.

Bir insanın kendisini başkalarından üstün görmesi, büyüklük taslaması hâline kibir deniyor. İnsanları Allah'ın gözünde en çok küçülten şey kibirdir. Eğer Allah'ın yolundaysanız, yapmanız lâzım gelen şeylerin en başında geleni kibir sahibi olmamaktır; tevazuyu seçmektir. Kibir, şeytanın dostlarının işidir.

Biz size, gerçekten ilim sahibi olsanız da sakın kibir sahibi olmayın diyoruz. Nitekim kibir sahipleri, bir ilim sahibi olarak Allah'ın âyetlerini tekzip ediyorlar, kibirleniyorlar büyükleniyorlar. Allahû Teâlâ da onlara o kibirleri yüzünden onların dalalette kaldığını söylüyor ve cennete girmelerini imkânsız hâle getiriyor.

Nebiler Sultanı Peygamber Efendimiz (S.A.V) bir hadiste: "Kibirden sakının. Zira İblis, kibir sebebiyle Âdem Aleyhisselâm'a secde etmemiştir." Ve Resûlullah (S.A.V) başka bir hadiste: "Kalbinde zerre kadar kibir olan cennete giremez." buyuruyor.

Allah Resûlü (S.A.V) Efendimiz şöyle diyor: "Allah güzeldir, güzeli sever. Kibir ise hakikati inkâr etmek ve insanları küçük görmektir."

HADÎS-İ ŞERİF

Kaynak: Müslim, Îmân, 147

Nebîler Sultanı Peygamber Efendimiz (S.A.V)

“Kalbinde zerre kadar kibir bulunan kimse cennete giremez.” buyurdu.

Bunu duyan bir adam,

“Ama insan, elbisesinin ve ayakkabısının güzel olmasından hoşlanır!” deyince,

Nebîler Sultanı Peygamber Efendimiz (S.A.V),

“Allah güzeldir, güzelliği sever. Kibir ise hakikati inkâr etmek ve insanları küçük görmektir.” buyurdu.

Yani kibirli olanlar, âyetleri yalanlıyor, inkâr ediyor ve insanları küçük görüyor.

Casiye 23'te Allah âyetleri yalanlayanlardan bahsediyor.

45/Câsiye 23: E fe raeyte menittehaze ilâhehu hevâhu ve edallehullâhu alâ ilmin ve hateme alâ sem’ihî ve kalbihî ve ceale alâ basarihî gışâveten, fe men yehdîhi min ba’dillâhi, e fe lâ tezekkerûn(tezekkerûne).

Hevasını kendisine ilâh edinen kişiyi gördün mü? Ve Allah, onu ilim (onun faydasız ilmi) üzere dalâlette bıraktı. Ve onun işitme hassasını ve kalbini mühürledi. Ve onun basar (görme) hassasının üzerine gışavet (perde) çekti. Bu durumda Allah’tan sonra onu kim hidayete erdirir? Hâlâ tezekkür etmez misiniz?

Yunus 7-8'de ayetlerden gafil olanlardan bahsediyor.

10/Yûnus 7: İnnellezîne lâ yercûne likâenâ ve radû bil hayâtid dunyâ vatmeennû bihâ vellezîne hum an âyâtinâ gâfilûn(gâfilûne).

Muhakkak ki onlar, Bize ulaşmayı (hayatta iken ruhlarını Allah’a ulaştırmayı) dilemezler. Dünya hayatından razı olmuşlardır ve onunla doyuma ulaşmışlardır ve onlar âyetlerimizden gâfil olanlardır.

10/Yûnus 8: Ulâike me'vâhumun nâru bimâ kânû yeksibûn(yeksibûne).

İşte onların kazandıkları (dereceler) gereğince varacakları yer ateştir (cehennemdir).