Muhterem Hocam, kötü öfke, sinir gibi huylarımızı düzeltmek için ne yapmak gerekir? Huyu değiştirmek zor mudur? Açıklar mısınız?

Soru

Muhterem Hocam, kötü öfke, sinir gibi huylarımızı düzeltmek için ne yapmak gerekir? Huyu değiştirmek zor mudur? Açıklar mısınız?

Cevap

Sevgili kardeşlerim, evvela bu öfke, sinir ve benzeri kötü huyuların nereden kaynaklandığına bakmamız lâzım. Allahû Tealâ Hicr Suresi'nin 26. âyet-i kerimesinde bizi bir fizik bedenle yarattığını buyuruyor Rabbimiz.

15/HİCR-26 Ve lekad halaknâl insâne min salsâlin min hamein mesnûn(mesnûnin). Andolsun ki; Biz insanı, “hamein mesnûn olan salsalinden” (standart insan şekli verilmiş ve organik dönüşüme uğramış salsalinden) yarattık.

Zâhirî âleme ait olan fizik bedenimiz bir kalıptır. Ama fiilî bir ameli yapabilmek mutlaka bu bedenle gerçekleşiyor. Ama bu bedenin içerisinde iki vücudumuz daha var. Berzâh alemine ait olan nefsimiz, "İnsanı bir nefse dizayn ettik."

91/ŞEMS-7 Ve nefsin ve mâ sevvâhâ. Nefse ve onu (7 kademede ahsene dönüşecek şekilde) sevva edene (dizayn edene) (andolsun).

Ve nefsin manevi kalbinde 19 tane afet var. Ve bütün kötü huylar bu nefsteki afetlerden kaynaklanıyor.

HERKES ANNE KARNINDAN FİZİK VÜCUT VE NEFS İLE DOĞAR NEFS FİZİK VÜCUT 1. Kin ve nefret 2. Küfür 3. Yalan 4. Zulüm 5. Haset 6. Cehalet 7. Cimrilik 8. Öfke ve gayz ŞEYTAN 9. İsyan 10. Sabırsızlık 11. Kibir ve gurur 12. Hırs ve şehvet 13. Nankörlük 14. Dedikodu 15. Zan 16. İptilâlar (kötü alışkanlıklar) 17. Vefasızlık 18. Mürailik 19. Fitne fesat

Bir de üçüncü vücudumuz daha var. Allah'ın Zat'ından üfürülen ruh, emr âlemine aittir.

32/SECDE-9 Summe sevvâhu ve nefeha fîhi min rûhihî ve ceale lekumus sem’a vel ebsâre vel efidete, kalîlen mâ teşkurûn(teşkurûne). Sonra (Allah), onu dizayn etti ve onun içine (vechin, fizik vücudun içine) ruhundan üfürdü ve sizler için sem’î (işitme hassası), basar (görme hassası) ve fuad (idrak etme hassası) kıldı. Ne kadar az şükrediyorsunuz.

İşte ruhumuzda da 19 tane haslet var. Ve muhtevaya baktığımız zaman insan bir denge varlık, serbest irade sahibi, aklın kumandasında çalışan bir yapı.

ORTAK AKIL NEFS 19 AFETİ ile AKLA Ulaşır. 1. Kin ve Nefret 2. Küfür 3. Yalan 4. Zulüm 5. Haset 6. Cehalet 7. Cimrilik 8. Öfke ve Gayz 9. İsyan 10. Sabırsızlık 11. Kibir ve Gurur 12. Hırs ve Şehvet 13. Nankörlük 14. Dedikodu 15. Zan 16. İptilalar (Kötü Alışkanlıklar) 17. Vefasızlık 18. Mürailik 19. Fitne Fesat RUH 19 HASLETİ ile AKLA Ulaşır. 1. Sevgi 2. Îmân 3. Doğruluk 4. Adalet 5. Edep 6. İlim 7. Cömertlik 8. Sekînet 9. İtaat 10. Sabır 11. Tevazu 12. Kanaat 13. Şükür 14. Ketumiyet 15. Hakikat 16. Faziletler 17. Vefa 18. İhlâs 19. Tevhit

Şeytan dediğimiz insanların baş düşmanı nefsin afetlerine tesir etmek suretiyle devamlı bir nefsani hayatı yaşamamızı bizi zorluyor. Bunu da ancak nefsin afetlerine tesir ederek bunu yapıyor. O zaman şeytanın tesiri altında nefsin afetleriyle esir olduğumuz her olayda öfke, sinir ve benzeri kötü huyular bizim bir yapımız oluyor. Ama Allahû Tealâ bu kötü huylardan kurtularak güzel ahlakın sahibi olmamızı istiyor. Bu da ancak nefs tezkiyesi ve tasfiyesiyle gerçekleşir. İşte ruh Allah'ın ruhudur. 19 tane hasletle mücehhez Allah'ın emrinden. Ve Allahû Tealâ bize diyor ki: "Allah'ın ahlakıyla ahlaklanın."

HADÎS-İ ŞERİF Kaynak: İmam Gazali, İhya-u Ulûmiddîn “Allah’ın ahlâkıyla ahlâklanınız. Allah’ın ahlâkı ilim ve hilmdir. İlim öğrenmekle elde edilir. Hilm ise sabır ve tahammül ile kazanılır.”

Allah'ın ahlakı ilim ve hilmdir. İlim öğrenmekle elde edilir. Hilm, şefkat ve sabırla kazanılır. Evet, baktığımız zaman Allah'ın ahlakıyla ahlaklanın. Allah'ın ahlakı ilim ve hilmdir. İlim öğrenmekle elde edilir. Hilm ise sabır ve tahammül ile kazanılır.

"O zaman kötü huyları değiştirmek zor mudur?" Hayır, nefs tezkiyesi bir dilektir.

HADÎS-İ ŞERİF Kaynak: Sahih-i Buhari, Edeb 76 (Hadîs no: 6114), Sahih-i Müslim, Birr 107 (Hadîs no: 2609) “Allah’ın katında en güçlü kişi nefsine hâkim olandır; en halîm (hilm sahibi) olanı da, gücü yettiği halde affeden kişidir.”

Evet, "Allah katında en güçlü kişi nefsine hakim olandır. En halim ilim sahibi olan da gücü yettiği hâlde affeden kişidir." Allah'ın ahlakı ile ahlaklanın. Allah'ın ahlakı ilim ve hilmdir. İlim öğrenmekle elde edilir. Hilm ise sabır ile kazanılır. Allah'ın katında en güçlü kişi nefsine hakim olandır. En halim ilim sahibi olan da gücü yettiği hâlde affeden kişidir. Huyu değiştirmek zor değildir, kolaydır. Allah razı olsun.