Muhterem Hocam, nebî resûllerle velî resûller arasındaki temel farklar nelerdir?

Soru

Muhterem Hocam, nebî resûllerle velî resûller arasındaki temel farklar nelerdir?

Cevap

Her zaman olduğu gibi konferanslarımızın merkezinde ezelî ve ebedî tek dinin yegâne kaynağı, son şeriat kitabı Kur’ân-ı Kerim var. Kur’ân-ı Kerim’in bütünlüğü içerisinde resûllere baktığımız zaman karşımıza hemen bir slaytımız çıkıyor.

KUR’ÂN’DAKİ RESÛLLER (ELÇİLER) A. MELEK RESÛLLER 1. Allah’ın Hidayet Görevi Vermediği Melek Resûller 1a. Kiramen Kâtibin Melekleri: Zuhrûf-80 1b. Ölüm Melekleri: En‘âm-61 2. Allah’ın Hidayet Görevi Verdiği Melek Resûller 2a. Cebrail (A.S): Tâhâ-96, Şûrâ-51, Hacc-75 B. Allah’ın Görevli Kıldığı CİN RESÛLLER: En‘âm-130 C. İNSAN RESÛLLER 1. Allah’ın Hidayetle Görevli Kıldığı Kavim Resûlleri (Velî Resûller) 1a. Velî resûller her kavme kendi lisanları ile art arda gelmişlerdir: Cuma-2, Zumer-71, Yâsîn-14, A‘râf-35, Tâhâ-134, Mumin-78, Bakara- 87, Nahl-36, İbrâhîm-4, Fâtır-24, Mu’minûn-44 1b. Devrin İmamı Velî Resûller: Secde-24, Âlî İmrân-179 2. Allah’ın Hidayetle Görevli Kıldığı Nebî Resûller (Peygamberler) 2a. Peygamber Efendimiz (S.A.V) son nebîdir (peygamberdir): Ahzâb-7, Ahzâb-40, Âli İmrân-81, Enbiyâ-73 2b. Devrin İmamı Nebî Resûller: Âli İmrân-164, Enbiyâ-73 3. İnsanların Görevlendirdiği Resûller 3a. Kralın Elçisi: Yûsuf-50 3b. Sebe Melikesi Belkıs’ın Elçisi: Neml-35

Varlıklar âleminde (evet şu anda ekranda gördüğünüz gibi), melek resûller, emr âleminde Allah’ın yarattığı kullarıdır. Cin resûller gayb âleminde ve insanlar, insan resûlleri de zahirî âlemde görevlidirler.

Allahû Tealâ üç asıl ve üç de karşıt olmak üzere altı tane âlem yaratmış. Bu altı âlemin (üçü asıl ve üçü de karşıt olmak üzere altı âlemin) içerisinde Allahû Tealâ, nebî resûller ve âyetlerde velî resûllerden bahsediyor.

Nebî resûllerle velî resûller arasındaki 10 tane birbirinden farklı özelliğe baktığımız zaman:

NEBÎ (PEYGAMBER) RESÛLLER, ŞERİAT KİTABI VERİLENLER 1. Nebî kelimesi sadece Peygamberler için kullanılır. ÂLİ İMRÂN-81 2. Sadece insanlardan seçilirler. BAKARA-213 3. Aynı soydan gelirler. MERYEM-58 4. Aynı anda 2 nebî olmamıştır. FURKÂN-35 5. Aralarında fetret devri vardır. MÂİDE-19 6. Şeriat kitabı sahibidirler. ÂLİ İMRÂN-81 7. Nebî Resûllerin 5 görevi vardır. BAKARA-151 8. Nebî Resûl Asaleten hepsi devrin imamıdır. ENBİYÂ-73 9. Asaleten şefaat yetkisine sahiptir. MERYEM-87 10. Peygamber Efendimiz son Nebîdir. AHZÂB-40, BAKARA-213

VELÎ RESÛLLER, PEYGAMBERLERİN ŞERİAT KİTABI İLE AMEL EDENLER 1. Resûl, Peygamberler dışındaki kişiler için de kullanılmıştır. YÛSUF-50, NEML-35 2. İnsanlardan, Meleklerden ve Cinlerden olabilirler. HACC-75, EN’ÂM-130 3. Farklı soydan gelirler. ÂLİ İMRÂN-179, İBRÂHÎM–4 4. Aynı anda bütün kavimlerde velî resûller vardır. NAHL-36, İBRÂHÎM-4, MU’MİNÛN-44, YÂSÎN -13-14-16-20 5. Fetret devri yoktur art arda gelir. MU’MİNÛN-44 6. Nebîlere verilen şeriat kitaplarıyla hükmederler. ÂLİ İMRÂN-81 7. Velî resûllerin 4 görevi vardır. ÂLİ İMRÂN-164, CUMA-2 8. Velî resûllerin içlerinden biri Vekâleten Devrin imamı olarak seçilir. SECDE-24 9. Vekâleten şefaat yetkisi vardır. ENBİYÂ-28 10. Kıyâmete kadar devamlı resûller gelecektir. ÂLİ İMRÂN-81

Âyetlerde karşımıza bir hakikat çıkıyor ki; Allahû Tealâ nebî resûllere şeriat kitabı veriyor ve nebî resûller arasında fetret dönemi var. Yani nebî resûlün olmadığı dönem; geçtiği âyetleri de görüyoruz: Âli İmrân 81, Mâide 19.

Nebî resûllerin olduğu zaman dilimi içerisinde birden fazla nebî resûl yoktur. Bütün nebî resûller aynı soydan gelirler ve sadece nebî resûller, Allah’ın kendilerine şeriat kitabı verdiği nebî resûller; insanlardan seçilir.

Nebî resûllerin beş görevine karşılık, velî resûllerin dört görevi. Nebî resûller asaleten devrin imamı, velî resûller vekâleten. Nebî resûller asaleten şefaat yetkisine sahip, velî resûller vekâleten.

Ve son Nebî, Nebîler Sultanı Hz. Muhammed Mustafa (S.A.V) Efendimiz son Nebî; ama kıyâmete kadar da resûller hep ardı arkası kesilmeksizin devam edecektir.

Sevgili kardeşlerim, öyleyse hiçbir kavim yoktur ki o kavmin içerisinde, o kavmin ana lisanı ile Allahû Tealâ resûl tayin etmesin. Velî resûller arasında bir fetret dönemi, bir boşluk dönemi yok. Velî resûlleri Allahû Tealâ art arda gönderiyor; fetret dönemi yok. Mu’minûn 44’te: “Biz resûllerimizi art arda gönderiyoruz.”

Velî resûller, nebî resûllere verilen şeriat kitabıyla amel ederler ve velî resûllerin, Cuma Suresinin 2. âyet-i kerimesinde bildirildiği gibi, dört görevi var.

VELÎ RESÛL’LERİN 4 GÖREVİ CUMA-2: Ümmîler arasında, kendilerinden bir resûl beas eden (görevlendiren) O’dur. Onlara, O’nun (1) (Allah’ın) âyetlerini okur, (2) onları tezkiye eder (nefslerini temizler), (3) onlara Kitab’ı (Kur’ân-ı Kerim’i) ve (4) hikmeti öğretir. Ve daha önce (Allah’a ulaşmayı dilemeden evvel) elbette onlar, sadece açık bir dalâlet içinde idiler.

Ama bu velî resûllerden bir tanesi, vekâleten devrin imamı seçilecekse; Allahû Tealâ o beşinci görevi de ona veriyor.

NEBÎ RESÛL'LERİN 5 GÖREVİ BAKARA-151: Nitekim size, aranızda (görev yapmak üzere), sizden (kendinizden) bir Resûl (Peygamber) gönderdik ki, (1) âyetlerimizi size tilâvet etsin (okuyup açıklasın) ve (2) sizi (nefsinizi) tezkiye (ve tasfiye) etsin, (3) size Kitap’ı (Kur’ânı Kerim’i) ve (4) hikmeti öğretsin ve (5) (hikmetin de ötesinde) bilmediğiniz şeyleri öğretsin.

Öyleyse hiçbir zaman dilimi yoktur ki Allahû Tealâ “hidayete erdiren bir devrin imamı” olmasın.