Muhterem Hocam, nefs tezkiyesini açıklar mısınız?

Soru

Muhterem Hocam, nefs tezkiyesini açıklar mısınız?

Cevap

Sevgili kardeşlerim, Kur'ân-ı Kerîm’de âyetlerle bize Allahû Tealâ'nın açıkladığı 7 kademede nefs tezkiyesi söz konusudur: Nefs-i Emmare, Yûsuf Suresi'nin 53. âyet-i kerimesinde Allahû Tealâ bizlere açıklıyor: “Ben nefsimi ibra edemem. Çünkü nefs şiddetle kötülüğü emreder.” Bu âyet aynı zamanda bize şunu da ispat ediyor: Hayır Allah’tan, şer bizim nefsimizdendir. "Ben nefsimi ibra edemem, temize çıkaramam. Çünkü nefs şiddetle şerri emrediyor.”

Öyleyse şer Allah’tan değil, nefsimizdendir. Ama ne zaman mürşidimize tâbi olursak, nefs tezkiyesine başlıyoruz ve 15.000 zikirle, nefsimizin manevî kalbindeki iman kelimesinin etrafına biriken %7 fazl miktarı, Nefs-i Emmare’yi geçmemizi sağlıyor. Buradaki bize verilen derecat da 1’e 100’dür.

İkinci kademede Nefs-i Levvame’dir. Nefs-i Levvame, Kıyâme 2’de açıklanıyor. O kadar önemli bir kademe ki Allahû Tealâ yemin ediyor. Neden öyle? Çünkü kişi bütün kötülüklerin nefsinin kendisine yaptırdığının farkında ama başda edemiyor. Kalbinde %98 karanlık vardır. %2 rahmetten, %7 de fazl toplam %9 nur var ancak hâlâ %91 karanlık söz konusudur. Bu karanlıklardan kaynaklanan bütün kötülüklerin, kişinin kendi nefsinden kaynaklandığını kişi farkediyor. %91. Bu sebeple nefsiyle baş edemiyor. Burada akıl, yaptığı kötülükler sebebiyle tövbe ediyor, bir daha işlemeyeceğine ama nefs de muhtevasındaki %91 karanlık sebebiyle devamlı bu tövbeyi bozuyor.

İşte buna Nefs-i Levvame denir. Kişinin Nefs-i Levvame’den kurtulabilmesi için zikrini 2.000 artırarak 17.000 zikre ulaşması lâzım. Bu 17.000 zikirle nefsin manevî kalbindeki fazl miktarı %14’e ulaşıyor. %84 karanlıktır. Çünkü zikirle nurlar artıyor.

Üçüncü kademe Nefs-i Mülhime’dir. 19.000 zikir, %21 nur ve derecat artımı 1’e 300 olur. Şems Suresi'nin 8. âyet-i kerimesinde geçiyor. Nefs zaten karanlıklardan şeytanın füccurunu (ilhamını) alıyor. Ama bu noktada kişinin kalbinde biriken nur miktarı %23’e ulaşınca artık bu kişi Allahû Tealâ'dan da takva ilhamlarını alıyor.

Nefs-i Mutmainne, kişinin kalbindeki nur miktarı %30’a ulaşıyor ve Allahû Tealâ o nefse hitap ediyor: “Ey mutmain olan nefs, sen şimdi zikrini artır. 23.000 zikirle kalbindeki nur miktarı %35’e, ardından da 25.000 zikirle %42’ye ulaş ve böylece nefsini 7 kademede tezkiye etmelisin.”

Tezkiye, 33.000 zikirle %49 nur, 1'e 700 derece artımıyla olur. Bu, nefsin tezkiye edilmesi kademesidir. Fâtır Suresi'nin 18. âyet-i kerimesinde geçer.

Toplu olarak sayacak olursak:

Nefs-i Emmare — Yûsuf 53

Nefs-i Levvame — Kıyâme 2

Nefs-i Mülhime — Şems 8

Nefs-i Mutmainne — Fecr 27

Nefs-i Râdiye — Fecr 28

Nefs-i Mardiye — Fecr 28

Nefs-i Tezkiye — Fâtır 18

Tezkiye, dinin temelidir, Allah razı olsun.