Muhterem Hocam, Peygamber Efendimiz (S.A.V.) bir hadîs-i şerifinde “İlim ibadetin imamıdır.” buyurmaktadır. Bu hadîs-i şerifi açıklar mısınız?

Soru

Muhterem Hocam, Peygamber Efendimiz (S.A.V.) bir hadîs-i şerifinde “İlim ibadetin imamıdır.” buyurmaktadır. Bu hadîs-i şerifi açıklar mısınız?

Cevap

Sevgili kardeşlerim, Kur’ân-ı Kerim’de hedef emirler var ve Kur’ân-ı Kerim’de vasıta emirler var.

Hedef emirler Kur’ân’ın hükümleridir; vasıta emirler de öyle. Ama hedef emirler (belli yani); hedefin tespiti, niyeti ifade ediyor.

İbadetler amellerdir ama ilim bir niyeti ifade ediyor ve ibadetler ilme tâbîdir.

7 HEDEF EMİR

VAHDET

1. Allah’a Ulaşmayı Dilemek

RÛM-31: O’na (Allah’a) yönelin (Allah’a ulaşmayı dileyin) ve O’na karşı takva sahibi olun. Ve namazı ikame edin. Ve (böylece) müşriklerden olmayın.

TEVHİD

2. 12 İhsanla Mürşide Tâbî Olmak

MU’MİN-15: …. Allah, kullarından dilediği kişinin üzerine Allah’a ulaşma gününün geldiğini ihtar etmek için, emrinden (Allah’ın emrini tebliğ edecek) bir ruh (devrin imamının ruhunu) ulaştırır.

TESLİM:

3. Ruhun Allah’a Teslimi

RA’D-21: Ve onlar Allah’ın (ölmeden evvel), Allah’a ulaştırılmasını emrettiği şeyi (ruhlarını), O’na (Allah’a) ulaştırırlar. Ve Rab’lerine karşı huşû duyarlar ve kötü hesaptan korkarlar.

4. Fizik Vücudun Allah’a Teslimi

YÂSÎN-60: Ey Âdemoğulları! Ben, sizlerden şeytana kul olmayacağınıza dair ahd almadım mı? Muhakkak ki; o (şeytan), size apaçık bir düşmandır.

YÂSÎN-61: Ve Ben, sizden Bana kul olmanıza (dair ahd almadım mı)? Bu da Sıratı Mustakîm (üzerinde bulunmak)tır.

5. Nefsin Allah’a Teslimi

NİSÂ-103: Böylece namazı bitirdiğiniz zaman, artık ayaktayken, otururken ve yan üstü iken (yatarken), (devamlı) Allah'ı zikredin! Daha sonra güvenliğe kavuştuğunuz zaman, namazı erkânıyla kılın…

6. İrşada Ulaşmak

BEYYİNE-5: Ve onlar, Allah için hanifler olarak dinde halis kullar olmaktan (nefslerini halis kılmaktan) ve namazı ikame etmekten ve zekâtı vermekten başka bir şeyle emrolunmadılar. İşte kayyum din (kıyâmete kadar devam edecek din) budur.

7. İradeyi Allah’a Teslim Etmek

EN’ÂM-97: Ve kara ve denizin karanlıklarında (nefsin afetlerinin karanlığında) onunla yolunuzu bulmanız (hidayete ermeniz) için yıldızları (nebîler, resûller, mürşidler) kılan O’dur. Bilen bir kavim için, âyetleri detayları ile açıkladık.

7 VASITA EMİR

1. Allah’a Ulaşmayı Dilemek

ANKEBÛT – 5: Kim Allah’a mülâki olmayı (hayattayken Allah’a ulaşmayı) dilerse, o taktirde muhakkak ki Allah’ın tayin ettiği zaman mutlaka gelecektir (ruhu mutlaka hayattayken Allah’a ulaşacaktır). Ve O; en iyi İşiten, en iyi Bilendir.

2. Kelime-i Şahadet – 12 İhsanla Mürşid Önünde Tövbe Etmek

BAKARA - 45, 46: (Allah’tan) sabırla ve namazla istiane (özel yardım) isteyin. Ve muhakkak ki o huşû sahibi olanlardan başkasına elbette ağır gelir. Onlar ki, Rab’lerine (dünya hayatında) muhakkak mülâki olacaklarına ve (sonunda ölümle) O’na döneceklerine yakîn derecesinde inanırlar.

ÂLİ İMRÂN – 18: Allah, şahadet (şahitlik) etti: Muhakkak ki O’ndan başka ilâh yoktur...

3. Oruç

BAKARA – 183: Ey âmenû olanlar! Oruç, sizden öncekilerin üzerine yazıldığı (farz kılındığı) gibi sizin üzerinize de yazıldı (farz kılındı). Umulur ki böylece siz takva sahibi olursunuz.

4. Namaz

NİSÂ – 103: Böylece namazı bitirdiğiniz zaman, artık ayaktayken, otururken ve yan üstü iken Allah’ı zikredin! Daha sonra güvenliğe kavuştuğunuz zaman, namazı erkânıyla kılın. Muhakkak ki namaz, mü’minlerin üzerine, “vakitleri belirlenmiş bir farz” olmuştur.

5. Hac

BAKARA – 197: Hac, bilinen aylardır. İşte kim onlarda (o aylarda), (ihrama girerek) haccı (kendine) farz edinirse, artık hacda kadına yaklaşmak (ve benzeri davranışlar), fâsıklık (günaha sapmak), cedelleşmek (sürtüşmek, kavga etmek) yoktur...

6. Zekât

BEYYİNE – 5: Ve onlar, Allah için hanifler olarak dinde halis kullar olmaktan (nefslerini halis kılmaktan) ve namazı ikame etmekten ve zekâtı vermekten başka bir şeyle emrolunmadılar. İşte kayyum din (kıyâmete kadar devam edecek din) budur.

7. Zikir

MUZZEMMİL – 8: Ve Rabbinin İsmini zikret ve herşeyden kesilerek O’na ulaş.

ANKEBÛT – 45: Kitaptan sana vahyedilen şeyi oku ve salâtı ikame et. Muhakkak ki salât, fuhuştan ve münkerden nehyeder. Ve Allah’ı zikretmek mutlaka en büyüktür.

Örneğin Allah’a ulaşmayı dilemeyen kişi; hedefi belli değil. Allahû Tealâ’dan yardım alamaz ve ne yaparsa yapsın o ibadetler boşa gidiyor.

Allahû Tealâ’nın gerçekleştirmemizi istediği 4 tane hedef (7 tane hedef var ama aslî unsur 4 tane hedef): Ruhun teslimi (1), fizik vücudun teslimi (2), nefsin teslimi (3) ve iradenin teslimi (4).

Başlangıcı ruhun teslimi. Kur’ân-ı Kerim’e bakıyoruz: “Likâallahı” gerçekleştirmeyen insanın ameli boşa gidiyor. Vasıta emirleri yerine getirmiş, zikir de yapmış, her türlü şeyi yapmış ama bunların hepsi boşa gidiyor.

O zaman “İlim ibadetin imamıdır.” buyurmakta, bu hadîs açıklar mısınız?” İlim, Kur’ân-ı Kerim’in bir gerçeğidir.

Likâallah; 7 âyet-i kerimeye bakıyoruz, bunlar ilimdir. 7 âyet-i kerime de likâallahı dilemeyenleri Allah dalâlette bırakıyor. O dalâlette olanlar hangi ameli yaparsa yapsın hepsi boşa gidiyor.

ALLAH’A ULAŞMAYI DİLEMEYENLER – GAYY YOLUNDA

1. YÛNUS-7 …Onlar, Bize ulaşmayı dilemezler. Onlar âyetlerimizden gâfil olanlardır. …

2. YÛNUS-11 …Bize ulaşmayı dilemeyen kimseleri, isyanları içinde şaşkın bırakırız.

RA’D-27 …Allah, dilediği kimseyi dalâlette bırakır. …

3. YÛNUS-15 Bize ulaşmayı dilemeyen kimseler şöyle dedi: “Bize bundan başka bir Kur’ân getir. …

4. YÛNUS-45 …Allah’a mülâki olmayı yalanlayanlar, hüsrandadır. …

EN’ÂM-31 Allah’a mülâki olmayı yalanlayan kimseler hüsrana düştüler. …

5. FURKÂN-21 Ve Bize mülâki olmayı dilemeyenler:…nefslerinde kibirlendiler. …

6. RÛM-8 …İnsanların çoğu, Rab’lerine mülâki olmayı inkâr edenlerdir.

7. SECDE-10 …Onlar, Rab’lerine mülâki olmayı inkâr edenlerdir.

FUSSİLET-54 Onlar gerçekten Rab’lerine mülâki olacaklarından şüphe içindeler. …

ALLAH’A ULAŞMAYI DİLEMEYENLER İÇİN MÜRŞİD YOK, TARÎKİ CEHÎMDE, SIRATI CEHÎMDE

1. ARÂF-186 Allah kimi dalâlette bırakırsa, artık onun için bir hidayetçi yoktur. …”

2. RA’D-27 De ki: “Muhakkak ki Allah, dilediği kimseyi dalâlette bırakır ve O’na yönelen kimseyi Kendisine ulaştırır.”

RA’D-33 …Allah, kimi dalâlette bırakırsa artık onun için bir hidayetçi (mehdi) yoktur.

3. KEHF-17 …Allah, kimi dalâlette bırakırsa artık onun için velî mürşid bulunmaz.

4. ZUMER-23 … Allah, kimi dalâlette bırakırsa, o zaman onun için bir hidayetçi (mehdi) yoktur.

5. ZUMER-36 …Allah, kimi dalâlette bırakırsa artık onun için hidayetçi yoktur.

6. MU’MİN-33 …Allah kimi dalâlette bırakırsa, artık onun için bir hidayetçi yoktur.

7. ŞÛRÂ-44 Ve Allah kimi dalâlette bırakırsa, o taktirde onun için, bundan sonra bir velî (dost) yoktur. …

Ama likâallahı dileyen kişi; onlarda amel yapıyor. Onları Allah hidayete erdiriyor ve onların ameli boşa gitmiyor. “İlim ibadetin imamıdır” veya başka bir deyimle “Ameller niyete tâbîdir” ve İslâm’da da niyet amelden üstündür.

AMELLERİ BOŞA GİTMEYEN, ALLAH’IN ZAT’INI DİLEYEN, TAKVA SAHİBİ OLANLAR

1. BAKARA-272: … Siz (ey mü’minler), sadece Allah’ın Vechi'ni dileyerek infâk edersiniz. Ve hayır olarak ne infâk ederseniz, (o) size tamamen ödenir ve siz zulmedilmezsiniz.

2. EN’ÂM-52: Ve sabah akşam, Rab’lerinin Zat’ını dileyerek dua edenleri kovma. Onların hesabından senin üzerine, senin hesabından onların üzerine bir şey yoktur…

3. RA‘D-22: Onlar, sabırla Rab’lerinin Vechi’ni (Zat’ını, Zat’a ulaşmayı ve Allah’ın Zat’ını görmeyi) dileyenler…

4. KEHF-28: Sabah akşam, O’nun Vechi'ni isteyerek Rabbine dua edenlerle beraber nefsini sabırlı tut…

5. RÛM-38: … Bu, Allah’ın Vechi’ni dileyenler için daha hayırlıdır. İşte onlar, onlar felâha erenlerdir.

RÛM-39: …Allah’ın Vechi’ni dileyerek verdiğiniz zekât; işte böylece kat kat artıranlar onlardır.

6. İNSÂN (DEHR)-9: Biz sadece Allah’ın vechi için sizi doyuruyoruz. Sizden bir karşılık ve teşekkür istemiyoruz.

7. LEYL-20: O sadece, Yüce Rabbinin Vechi’ni (Zat’ını) ibtiga etti (diledi).

AMELLERİ BOŞA GİDEN, ALLAH’IN ZAT’INI DİLEMEYEN, TAKVA SAHİBİ OLMAYANLAR

1. BAKARA-217: …Sizden kim dininden dönerse, o taktirde o, kâfir olarak ölür. Bu sebeple işte onlar, amelleri dünyada ve ahirette boşa gitmiş olanlardır…

2. ÂLİ İMRÂN-22: İşte onların amelleri dünyada ve ahirette heba olmuştur. Ve onlar için bir yardımcı yoktur.

3. MÂİDE-53: … “Kendilerinin mutlaka sizinle beraber olduğuna, Allah’a kasem ederek var güçleriyle yemin edenler bunlar mı?” derler. Onların amelleri boşa gitti…

4. A‘RÂF-147: Ve onlar ki; âyetlerimizi ve ahirete ulaşmayı tekzip ettiler ve onların amelleri, heba oldu....

5. TEVBE-17: Müşriklerin, Allah’ın mescidlerini imar etmeleri olmaz. Kendilerinin küfürlerine şahitler iken. İşte onların amelleri heba olmuştur...

6. TEVBE-69: …Ve (dünya metaına) dalanlar gibi siz de daldınız. İşte onlar, onların amelleri heba oldu (boşa gitti). İşte onlar, hüsrana uğrayanlardır.

7. KEHF-105: İşte onlar, Rab’lerinin âyetlerini ve O’na mülâki olmayı inkâr ettiler. Böylece onların amelleri heba oldu…

Şimdi kişi Allah’a ulaşmayı dilemedi. Ne kadar zikir yaparsa yapsın, o kişiye Allah’ın Katından bir şey gelmesi söz konusu değil. Aslolan nedir? Aslolan kesinlikle hedeftir.

Vasıtalar: Hedefe ulaşmak için vasıta emirleri yerine getirmek asıldır. Allah razı olsun.