Muhterem Hocam, “Peygamber Efendimiz (S.A.V.) bir hadîsinde: ‘Hikmet sahibi âlimler, peygamberlerin vârisleridir.’ buyuruyor. Hikmet sahibi âlimler kimlerdir? Açıklar mısınız?”
Soru
Muhterem Hocam, “Peygamber Efendimiz (S.A.V.) bir hadîsinde: ‘Hikmet sahibi âlimler, peygamberlerin vârisleridir.’ buyuruyor. Hikmet sahibi âlimler kimlerdir? Açıklar mısınız?”
Cevap
Evet, hikmet sahibi âlimler daimî zikrin sahibi ulûl'elbab. Hikmet sahibi âlimler yerin göğün Allah’ın kendisine gösterdiği Ayn’el yakîn sahibi olan muhlislerdir. Hikmet sahibi âlimler Allah’ın irşada tayin ettiği velî mürşidler, salihlerdir. Hikmet sahibi âlimler kavim resûlleridir. Hikmet sahibi âlimler en üst noktada devrin imamıdır.
1. Devrin imamı
2 Kavim Resûlleri
3 velî Mürşitler
4 Muhlisler
5 Ulûl'elbab
Bu 5 grup insan hikmet sahibi âlimdir. Diğerleri kitabı bilenler, Kur’ân-ı Kerim’in ruhunu öğretenler, tebliğ edenler, Kur’an’ın lafzını öğrenen, öğreten, tebliğ edenlerdir. Kur’ân’ın lafzını öğrenen, öğreten, tebliğ edenler; onlar ruhlarını Allah’a teslim edenlerdir.
7 SAFHA VARİSLER (ALLAH’A DAVET EDENLER)
ÂLİMLER
1. KUR’ÂN'IN LAFZINI ÖĞRENENLER VE ÖĞRETENLER VE TEBLİĞ EDENLER
CUMA-2 Ümmîler arasında, kendilerinden bir resûl beas eden (görevlendiren) O’dur. Onlara, O’nun (Allah’ın) âyetlerini okur, onları tezkiye eder (nefslerini temizler), onlara Kitab’ı (Kur’ân-ı Kerim’i) ve hikmeti öğretir. ...
2. KUR’ÂN'IN RUHUNU ÖĞRENENLER VE ÖĞRETENLER VE TEBLİĞ EDENLER
ÂLİ İMRÂN-20 … “Ben ve bana tâbi olanlar vechimizi (fizik vücudumuzu) Allah'a teslim ettik.” O kitab verilenlere ve ümmîlere: “Siz de vechinizi (fizik vücudunuzu) (Allah'a) teslim ettiniz mi?” de. Eğer teslim ettilerse, o taktirde, hidayete ermişlerdir...
3. HİKMETİ ÖĞRENENLER VE ÖĞRETENLER VE TEBLİĞ EDENLER
NİSÂ-113 … Ve Allah, sana Kitab'ı ve hikmeti indirdi ve sana bilmediğin şeyleri öğretti. Ve Allah'ın senin üzerindeki fazlı çok büyüktür.
ULÛL’ELBAB
ÂLİ İMRÂN-7 … onlar da tezekkür edemezler, sadece Ulûl'elbab.
MUHLİSLER
HİCR-40 ”Ancak onlardan muhlis olan kulların müstesna.”
4. HİKMETİN ÖTESİNİ ÖĞRENENLER VE ÖĞRETENLER VE TEBLİĞ EDENLER
BAKARA-151 Nitekim size, aranızda (görev yapmak üzere), sizden (kendinizden) bir Resûl (Peygamber) gönderdik ki, âyetlerimizi size tilâvet etsin (okuyup açıklasın) ve sizi (nefsinizi) tezkiye (ve tasfiye) etsin, size Kitap’ı ve hikmeti öğretsin ve (hikmetin de ötesinde) bilmediğiniz şeyleri öğretsin.
5. MARUFLA EMREDEN MÜNKERDEN NEHYEDENLER VE TEBLİĞ EDENLER
ÂLİ İMRÂN-104 Sizin içinizden hayra davet eden (mürşidlerden) bir cemaat olsun ve mârufla emretsin ve münkerden nehyetsin (men etsin). İşte onlar, onlar felâha erenlerdir.
6. VELÎ RESÛLLER VE TEBLİĞ EDENLER
ARÂF-62 Size Rabbimin risalelerini (gönderdiklerini) tebliğ ediyorum (ulaştırıyorum). Ve size nasihat ediyorum (öğüt veriyorum). Ve sizin bilmediğiniz şeyleri ben Allah’tan öğreniyorum (biliyorum).
HALİFELER
7. VEKALETEN DEVRİN İMAMLARI VE TEBLİĞ EDENLER
SECDE-24 Ve onlardan, emrimizle hidayete erdiren imamlar kıldık, sabır sahibi oldukları ve âyetlerimize yakîn hasıl etmiş oldukları için.
Kur’an’ın ruhunu öğrenen, öğreten ve tebliğ edenler; onlar da kitabı, Kur’an’ın ruhunu, Kur’an’ın lafzını, nefsi manayı öğrenen, öğretenlerdir.
Gelelim hikmeti öğrenen, öğreten, tebliğ edenler ulûl’elbab, hikmetin ötesini öğrenen, öğreten, tebliğ edenler; onlar devrin imamıdır.
Mârufla emreden, münkerden nehyedenler velî resûller, kavim resûlleri, devrin imamı ve hikmetin ötesini veren, öğretenler; iradesini teslim eden, mârufu emreden, münkerden nehyedenlerdir.