Muhterem Hocam, Peygamber Efendimiz (S.A.V)’in insanlardan ilk kaldırılacak ilim olarak bahsettiği huşû nedir?

Soru

Muhterem Hocam, Peygamber Efendimiz (S.A.V)’in insanlardan ilk kaldırılacak ilim olarak bahsettiği huşû nedir?

Cevap

"Huşû, Allah’ın varlığından kesin şekilde emin olarak sağlanabilen bir müessesedir. Ama Allah’a inanmak huşû sahibi olmak için yeterli değildir. Huşû sahibi olmanın kökeninde, ölmeden evvel de öldükten sonra da ruhun Allah’a iki defa ulaşmasını kişinin kalbine yerleştirmiş olması vardır. Demek ki huşûnun olmazsa olmaz şartı, ruhun iki defa Allah’a ulaşmasını kalbe yerleştirmektir. Önce Yahudiler, sonra Hristiyanlar, şimdi de İslâm âlemi huşûyu unutmuştur. Hadîs-i şerifte;

HADÎS-İ ŞERİF Kaynak: Ramüzü’l-Ehadis, s.120, Ravi: Hz. Zamre İbni Habib (R.A), Tirmizi; 2791 ""Ümmetimden ilk kaldırılacak şey, emanet ve huşûdur.""

HADÎS-İ ŞERİF Kaynak: Tirmizi, İlim, 5 ""İnsanlardan ilk kaldırılan ilim (namazdaki) huşûdur. Öyle ki bir mescide girdiğinde huşû içinde olan bir tek adam bulmayabilirsin.""

Evet, insanlardan ilk kaldırılan ilim huşûdur. Öyle ki bir mescide girdiğinde huşû içinde olan bir tek adam bulamayabilirsin. Ama bu tarifi yerli yerine oturtmak lâzım. Huşû, ruhun Allah’a iki defa ulaşmasını kişinin kalbine yerleştirmesidir. Bir, hayattayken ruhun Allah’a ulaşması; iki, ölümle ruhun Allah’a ulaşması. Öyleyse huşûnun olmazsa olmaz şartı, ruhun iki defa Allah’a ulaşmasını kalbe yerleştirmektir. Bu yoksa huşû yoktur. İşte ilk kaldırılan ilim namazlardaki huşûdur. İnsanlar günümüzde “ruh insana hayat verir, ruh vücuttan çıkınca kişi ölür, ancak ölümle insan ruhu Allah’a ulaşır, dünya hayatında ruhun Allah’a ulaşması yok” diyorlar. Halbuki Allah’ın Resûl'ü (S.A.V),

HADÎS-İ ŞERİF Kaynak: Müslim - İman - 151 ravi: Cabir bin Abdullah ""Allah’a şirk koşmadan ona mülâki olana, cennet vacip olur. Allah’a şirk koşarak mülâki olana da, cehennem vacip olur.""

Şirksiz Allah’a ulaşmak için cennet, şirk ile Allah’a ulaşanlar için cehennem söz konusu. Hayattayken ruhunu Allah’a ulaştıranlar şirksiz ulaştıranlardır, onlar için cennet vardır. Ölümle ruhunu Allah’a ulaştıranlar, yani hayattayken ruhunu Allah’a ulaştırmayanlar sadece ölümle ruhunu Allah'a ulaşanlar için cehennem söz konusudur. Secde suresinin 29. âyet-i kerimesinde bakın Allah ne diyor:

32/SECDE-29 Kul yevmel fethi lâ yenfeullezîne keferû îmânuhum ve lâ hum yunzarûn(yunzarûne). De ki: ""Fetih günü, kâfir olanlara (Allah’a ulaşmayı dilemeyenlere) îmânları bir fayda vermez ve onlara süre verilmez.""

Fetih günü yani ölüm günü. Kâfir olanlara, hayattayken ruhunu Allah’a ulaştırmayı dilemeyenlere, ölüm anında îmânları bir fayda vermez ve onlara süre verilmez."

Yanıtlayan: Dr. Abdulcabbar BoranYayın tarihi: 7 Eylül 2026Son güncelleme: 2 Ekim 20262 dk okuma2