Muhterem Hocam, Peygamber Efendimiz (S.A.V.)'in sünnetlerinden birisi 'Susan kazandı.' şeklinde ifade ediliyor. Bunun mânâsını açıklayabilir misiniz?
Soru
Muhterem Hocam, Peygamber Efendimiz (S.A.V.)'in sünnetlerinden birisi 'Susan kazandı.' şeklinde ifade ediliyor. Bunun mânâsını açıklayabilir misiniz?
Cevap
Öyle insanlar vardır ki, sözleri uzatarak Allah’ın en kıymetli hazinesini boşa harcarlar. Susma âdâbını herkese öğretebilmek için, birisi kendisine bir şey söylediği zaman Peygamber Efendimiz (S.A.V)) susar ve dinlerdi. Yani Peygamber Efendimiz (S.A.V) susma âdâbını herkese öğretebilmek için, birisi kendisine bir şey söylediği zaman (Peygamber Efendimiz (S.A.V)'e söylediği zaman) Peygamber Efendimiz (S.A.V) susar ve dinlerdi.
Nitekim Peygamber Efendimiz (S.A.V): “Susmayı öğrenin, ilmi öğrenin, ilimle amel etmeyi öğrenin ve ilmi yaymayı öğrenin."
HADÎS-İ ŞERİF Kaynak: Beyhaki, Şuabu’l-İman, 3/282. "(Evvela) susmayı öğrenin, sonra hilmi öğrenin, sonra ilim öğrenin, sonra o ilimle amel etmeyi öğrenin, sonra da (o ilmi) yayın."
"Evvelâ susmayı öğrenin, sonra ilmi öğrenin, sonra ilim öğrenin, sonra ilimle amel etmeyi öğrenin, sonra da o ilmi yaymayı öğrenin.”
Öyleyse görüyorsunuz ki Peygamber Efendimiz (S.A.V), susmayı öğretmek için başkaları kendileriyle konuştuğu zaman onları susarak dinlerdi. Peygamber Efendimiz (S.A.V) konuşmayacağı için onun söylediklerinden faydalı paylar çıkaracak olanlar bundan mahrum kalırlardı. Yani Peygamber Efendimiz (S.A.V) konuşmaya başlarsa, konuştuğu zaman onlar susmadan konuşurlarsa faydalanamazlar. Eğer o kişi lüzumun çok ötesinde zaman harcıyorsa mutlaka kayıpta olurdu. Susan kişinin kaybı olmadığı için çok konuşan ve lüzumsuz konuşan insanlara göre kazançlıydı.
KUR'ÂN'DA HER KONU AÇIKLANMIŞ 1. ZUMER - 27: Ve andolsun ki, bu Kur’ân’da insanlar için bütün meselelerden örnekler verdik. Umulur ki, böylece onlar tezekkür ederler. 2. EN’ÂM - 38: ...Biz kitapta hiçbir şeyi eksik bırakmadık. Sonra Rab’lerine haşrolunacaklar (olunurlar). 3. NAHL - 89: Ve sana, herşeyi beyan eden (açıklayan), hidâyete erdiren ve rahmet olan Kitab’ı, müslümanlara (Allah’a teslim olanlara) müjde olarak indirdik. 4. EN’ÂM - 67: Her haber için kararlaştırılmış bir zaman vardır. Ve yakında bileceksiniz. 5. BAKARA - 269: (Allah) hikmeti dilediğine verir. Kime hikmet verilmişse böylece ona çok hayır verilmiştir. Ve ulûl'elbabtan başkası tezekkür edemez. ŞÛRÂ - 51: Allah’ın hiçbir insanla konuşması olmamıştır, illa vahiy ile veya perde arkasından veya dilediğine izniyle vahyetsin diye resûl (melek) göndererek. Allah, bilir ve hikmet sahibidir. 6. ENBİYÂ - 7: Ve senden önce, vahyettiğimiz rical (erkekler)den başkasını göndermedik. Eğer bilmiyorsanız, zikir ehline (daimî zikrin sahiplerine) sorun. BAKARA - 186: Ve kullarım sana, Benden sordukları zaman, muhakkak ki Ben, (onlara) yakınım. Bana dua edilince, dua edenin duasına icabet ederim. O halde onlar da Bana (Benim davetime) icabet etsinler ve Bana îmân etmiş olsunlar (Bana ulaşmayı dilesinler). Umulur ki böylece onlar irşada ulaşırlar (irşad olurlar). 7. FURKÂN - 33: Ve sana hak ile ve en güzel (ahsen) tefsir ile ulaştırdığımızdan (meselelerden) başka bir meseleyi sana getirmediler.
Peygamber Efendimiz (S.A.V) sünnetine uyalım, konuşma adabında en az konuşarak konularımızı öz olarak anlatmaya çalışalım. O zaman Peygamber Efendimiz (S.A.V)'in sünnetine iştirak ederiz. 'Susan kazandı.' demesinden O'nun ne murad ettiğini de çok açık bir şekilde görürüz o zaman.
Peygamber Efendimiz (S.A.V)'in bir başka hadîsi: “Ey ümmetim! Allah’ın ahlâkıyla ahlâklanın.” Allah’ın ahlâkı ilim ve ilimdir. Yani şu anda bunu görüyoruz:
HADÎS-İ ŞERİF Kaynak: Beyhaki, Şuabu’l-İman, 3/282. "(Evvela) susmayı öğrenin, sonra hilmi öğrenin, sonra ilim öğrenin, sonra o ilimle amel etmeyi öğrenin, sonra da (o ilmi) yayın."
"Allah’ın ahlâkıyla ahlâklanın." Allah’ın ahlâkı ilim ve ilimdir. "İlmi öğrenin, ilimle amel etmeyi öğrenin, ilmi yaymayı öğrenin."
"İlim öğrenmekle elde edilir. İlim şefkatle kazanılır. Hayır arayan hayrı bulur, şerrden kaçınan korunur." diye bir hadîs. O zaman Allah’ın ahlâkıyla ahlâklanın. Allah’ın ahlâkı ilim ve ilimdir. İlim öğrenmekle elde edilir, ilim şefkatle kazanılır, insanlara olan sevgiyle kazanılır. Bir nevi bu hadîsi şöyle de ifade edebiliriz: Hakk için halk ile, ama Hakk ile halk için.