Muhterem Hocam, tasavvufta “arabayı çekenler” ve “arabada oturanlar” kavramını açıklar mısınız?
Soru
Muhterem Hocam, tasavvufta “arabayı çekenler” ve “arabada oturanlar” kavramını açıklar mısınız?
Cevap
Sevgili kardeşlerim, bir insanın tasavvufta olabilmesi için mutlak surette ulaşmayı kalben dileyen ve 7 safha içerisinde Allah’ın ruhunu kendisine ulaştırdığı ermiş evliyâ olanlardır tasavvuftakiler. Ama bunlar da iki grup oluşturur: Bir; Allahû Tealâ’nın hediye olarak verdiği üç saat zikri yapan, bu üç saatin altına düşmeyen “arabada oturanlar.” Bir de daha ötesine; fizik vücut teslimi, nefs teslimi ve irade teslimini de gerçekleştirmek isteyenler “arabayı çekenler”, yani Allah yolunda hizmet edenler. Bir insanın hizmet edenlerden olabilmesi, mutlak surette fizik vücut teslimine, nefs teslimine ve irade teslimine ihtiyaç vardır. Ve Allahû Tealâ Kur’ân-ı Kerim’de bunları bize söylüyor. Öyleyse, on dört asır evvel Allah’ın Kur’ân-ı Kerim’de bize örnek gösterdiği sahâbe, arabada oturanlar değil, arabayı çekenlerdir. 7 safha, 4 teslimi yaşayanlardır.
Onlar bir dilekle ruhun teslimini yaptıktan sonra Âli İmrân 20’ye göre fizik vücut teslimini de yaptılar. Onlar Zumer 18 ’e göre nefs teslimini de yaptılar. Onlar Bakara 139’a göre ihlasa ulaştılar. Onlar Tevbe 100’e göre irade teslimini de gerçekleştirdiler. Öyleyse Âli İmrân 20 fizik vücut teslimi, Zümer 18 nefsin teslimi, Bakara139 ihlas ve Tevbe 100 irade teslimi.
PEYGAMBER EFENDİMİZ (S.A.V) VE SAHABENİN (MUHACİR VE ENSARIN) YAŞADIĞI YEDİ SAFHA İSLAM
BAKARA–151: Nitekim size, aranızda (görev yapmak üzere), sizden bir Resûl (Peygamber) gönderdik ki, (A)ayetlerimizi size tilâvet etsin (okuyup açıklasın) ve (B)sizi (nefsinizi) tezkiye (ve tasfiye) etsin, (C)size Kitap’ı (Kur’ânı Kerim’i) ve (D)hikmeti öğretsin ve (E)(hikmetin özü olan) bilmediğiniz şeyleri öğretsin.
(A) - Ayetlerin Tilaveti
1 - Allah’a Ulaşmayı Dilemek
ZUMER–17: Ve onlar ki; tâğuta kul olmaktan içtinap ettiler. Çünkü Allah’a yöneldiler (Allah’a ulaşmayı dilediler). Onlara müjdeler vardır...
ENFÂL–29: Ey âmenû olanlar! Allah’a karşı takva sahibi olursanız size furkan sahibi kılar! Ve sizden (sizin) günahlarınızı örter ve size mağfiret eder...
2 - 12 İhsanla Mürşide Tâbi Olmak
MUMTEHİNE–12: ...sana tâbi olmak için geldikleri zaman, artık onların biatlerini kabul et ve onlar için Allah’tan mağfiret dile...
(B) - Nefs Tezkiyesi
3 - Ruhun Allah’a Teslimi
RA’D–21: ...Allah’a ulaştırılmasını emrettiği şeyi (ruhlarını), O’na (Allah’a) ulaştırırlar. Ve Rab’lerine karşı huşû duyarlar...
(C) - Kitabın Öğretilmesi
4 - Fizik Vücudun Allah’a Teslimi
ÂLİ İMRÂN–20: ...de ki; “Ben ve bana tâbi olanlar vechimizi (fizik vücudumuzu) Allah’a teslim ettik.” O kitap verilenlere ve ümmîlere: “Siz de vechinizi (fizik vücudunuzu) (Allah’a) teslim ettiniz mi?” Eğer teslim ettilerse, o takdirde, hidayete ermişlerdir...
(D) - Hikmetin Öğretilmesi
5 - Nefsin Allah’a Teslimi
ZUMER–18: Onlar, sözü işitirler, böylece onun en ahsen olanına tâbi olurlar. İşte onlar, Allah’ın hidayete erdirdikleridir. Ve işte onlar; onlar ulû’l’elbabtır (daimi zikrin sahipleri).
6 - İrşada Ulaşmak
BAKARA–139: De ki: “Allah hakkında bizimle mücadele mi ediyorsunuz? Ve O, bizim de Rabbimizdir, sizin de Rabbinizdir. Ve bizim amellerimiz bize, sizin amelleriniz de size aittir. Ve biz, O’na muhlis olanlarız (dini O’na hâlis kılanlarız).
HUCURÂT–7 ...Allah, size îmânı sevdirdi ve onu kalplerinizde ziynet kıldı. Küfrü, fıskı ve isyanı size kerih gösterdi. İşte onlar, onlar irşad olanlardır.
(E) - Hikmetin Ötesi
7 - İradeyi Allah’a Teslim Etmek
TEVBE–100: O sabıkûn-el evvelîn (evvelki hayırlarda yarışanlardan salâh makamında iradesini Allah’a teslim ederek irşada memur ve mezun kılınanlar): Onların bir kısmı muhacirinden bir kısmı ensardan ve bir kısmı da onlara ihsânla tâbi olanlardandır.
Bunları da gerçekleştirdiler. Neyle? Arabada oturanlar olarak değil, arabayı çekenler olarak, Allah yolunda hizmetlerde bulunarak en güzele ulaştılar.
Allah razı olsun.