Muhterem Hocam, İslâm dininin temel emirleri nelerdir?

Soru

Muhterem Hocam, İslâm dininin temel emirleri nelerdir?

Cevap

İslâm dîninin temel emri, hayattayken ruhun Allah’ın Zatına ulaşması, Vuslattır. Allahû Tealâ yetmişüç âyet-i kerimede, ondokuz fiille ruhun dünya hayatındayken Allah’a ulaşmasını, hidayeti açıklıyor:

KUR’ÂN’DA 73 AYETTE GEÇEN 19 FİİLLE RUHUN ALLAH’A ULAŞMASI 1. Hudallâhi (Allah’a Ulaşmak), Hedâ Kum (Hidayete Ermek), Ehdi Kum (Hidayet Etmek, Ulaştırmak) Bakara-120, Âl-i İmrân-73, Nahl-9, En’âm-88, Mu’min-38 2. Yönelmek (Munîbîne, Enâbe, Enâbu, Enîbu, Yunib, Munîb) Rûm-31, Rad-27, Şûrâ-13, Lokmân-15, Zumer-17 ve 54, Mu’min-13, Kaf-8 3. Likâe, Likâena, Mulâkû (Ulaşmak, Mulâkî Olmak) Yûnus-7, Bakara-46, Hûd-29, Bakara-223, Kehf-110, Ankebût-5-23, Rûm -8, Fussilet-54, En-âm-154 4. İbtegu (İstemek), İbtegae Veche Rabbekum (Rab’lerinin Vechini, Zât’ını İstemek)  Mâide-35, Ra’d-22 5. En Tueddûl (İade Etmek, Teslim Etmek) Nisâ-58 6. En Uslime, Muslimin (Teslim Olmak) Mu’min-66, Fussilet-33 7. Ed’û İlallâhi, İleyhi Ed’û (Allah’a Davet Etmek) Yûsuf-108, Ra’d-36 8. İstecîbu (li Rabbikum) (Rabbinize İcabet Edîn) Şûrâ-47 9. Fe Firru İlallâh (Allah’a Firar Etmek) Zâriyât-50 10. Munkalibûn (Dönenler, Dönecek Olanlar)  Zuhrûf-14 11. Yûsale, Yasilûne (Ulaştırmak)   Bakara-27, Ra’d-21, Ra’d-25 12. İlâllâhil Masîr (Dönüş Allah’adır)   Fâtır-18, Nûr-42 13. Râciûn, Yercîûn (Dönüş, Dönmek), Muhâricûn (Hicret Etmek), Yercullahe (Allah’a Ulaşmayı Dileyenler) Bakara-156, Bakara-18, En’âm-36, Mu’minûn-60, Ankebût-26, Ahzâb-21 14. Yehdî (Hidayet Eder, Ulaştırır), Yehdîhim (Hidayet Edecek, Ulaştıracak), Yehdûne (Hidayete Erdirir), Yettehıze İla Rabbihi Sebîla (Allah’a Giden Yol Edînmek), Seyehdîhim, Nehdiyenne, İhdînâ, Hedeynâ Bakara-213, Nisâ-175, Mâide-16, A’râf-181, Yûnus-25, Yûnus-35, Kehf-17, Furkân-57, Şuarâ-78, Secde-24, Sebe-6, Muhammed-5, Ankebût-69, Fâtiha 6-7, En’âm-87 15. Muhtedûn, İntedev, İntedâ, Muhtedîne (Hidayete Ermiş Olanlar) Bakara-157, Âli İmrân-20, İsrâ-15, Tâhâ-82, Kasas-56 16. Fe Kad Hudiye (Hidayet Olunmuştur), Huden (Hidayete Erdiren), Ve Huda Hu (Hidayet Etti), Hudû (Hidayet Edildiler), Hudâhâ, Hedâhumullâhu (Allah Onları Hidayete Erdirdi) Ali İmrân-101, Nahl-121, Hacc-24, Secde-13, Zumer-18 17. Evvâb (Ruhunu Allah’a Ulaştıran), Meâb (Sığınağa Ulaşan), La Tufettahu Lehum Abvâbu Es Semâi (Onlara Gök Kapıları Açılmaz)  Sâd-44, A’râf-40 18. Yetûbu (Tövbe Eder Ve Allah’a Döner), Yetî Hi (O’na Gelir Mu’min Olarak)    Furkân-71, Tâhâ-75 19. Ahsenûl Hüsnâ (Allah’ın Zât’ına Ulaşmak)  Yûnus-26

Ruhun Allah'ın Zatına ulaşması olan hidayet, oniki kere üzerimize farz kılınıyor:

ÖLMEDEN ÖNCE RUHUN ALLAH’A ULAŞTIRILMASI 12 DEFA FARZ 1. 4/NİSÂ-58: Muhakkak ki Allah, emanetleri sahibine teslim etmenizi ve insanlar arasında hakemlik yaptığınız zaman adaletle hükmetmenizi emreder.... 2. 5/MÂİDE-7: Allah’ın, sizin üzerinizdeki nimetini ve: “İşittik ve itaat ettik” dediğiniz zaman, onunla sizi bağladığı misâkınızı hatırlayın... 3. 6/ENÂM-152: ...Allah’ın ahdîni yerine getirin (ifa edîn). Böylece tezekkür edersiniz diye, (Allah) işte böyle, size onunla vasiyet (emir) etti. 4. 10/YÛNUS-25: Ve Allah, teslim (selâm) yurduna davet eder ve (teslim yurduna, Zat'ına ulaştırmayı) dilediği kimseyi, Sıratı Mustakîm'e ulaştırır. 5. 13/RAD-21: Ve onlar Allah’ın (ölümden evvel), Allah’a ulaştırılmasını emrettiği şeyi (ruhlarını), O’na (Allah’a) ulaştırırlar... 6. 30/RÛM-31 O’na (Allah’a) yönelin (Allah’a ulaşmayı dileyin) ve O'na karşı takva sahibi olun. Ve namazı ikame edîn (namaz kılın). Ve (böylece) müşriklerden olmayın. 7. 31/LOKMÂN-15: ... Bana yönelenlerin (ruhunu Allah'a ulaştırmayı dileyenlerin) yoluna tâbî ol. Sonra dönüşünüz Banadır... 8. 39/ZUMER-54: Ve Rabbinize (Allah’a) yönelin (ruhunuzu Allah’a ulaştırmayı dileyin)! Ve size azap gelmeden önce O’na (Allah’a) teslim olun (ruhunuzu, vechinizi, nefsinizi, iradenizi Allah’a teslim edîn). (Yoksa) sonra yardım olunmazsınız. 9. 42/ŞÛRÂ-47: Rabbinize icabet edîn, Allah tarafından geri döndürülmeyecek olan günün gelmesinden önce. İzin günü, sizin için bir sığınak yoktur...  10. 51/ZÂRİYÂT-50: Öyleyse Allah’a firar edîn (kaçın ve sığının). Muhakkak ki ben, sizin için O’ndan (Allah tarafından gönderilmiş) apaçık bir nezirim. 11. 73/MUZZEMMİL-8: Ve Rabbinin İsmi'ni zikret ve herşeyden kesilerek O’na ulaş. 12. 89/FECR-28: Rabbine dön (Allah’tan) razı olarak ve Allah’ın rızasını kazanmış olarak! HADİS-İ ŞERİF: “Ölmeden evvel ölün, Allah’a dönün ki; (ölmeden önce ruhunuzu Allah’a ulaştırınız ki, teslim edîniz ki) Allah size 10'dan 700'e kadar artan yardımlarda bulunsun.” Kaynak: Acluni keşfü’l hafa c2.shf 291 (2669)

Nisâ-58, Mâide-7, En’âm-152, Yûnus-25, Ra'd-21, Rûm-31, Lokmân-15, Zumer-54, Şûrâ-47, Zâriyât-50, Muzemmil-8, Fecr-28. Bu da, mutlak surette kişinin Allah’a ulaşmayı dileyip, Hacet namazıyla Allah’ın gösterdiği mürşide tâbi olmakla gerçekleşir. Vasıta emirlerin içerisinde en önemlisi nedir derseniz. Mutlak suretle o kişinin yine Allah’a ulaşmayı dileyip, zikre başlaması, tövbesini gerçekleştirmesidir. Bütünün içerisinde yedi tane hedef emir ve yedi tanede vasıta emir var.

7 VASITA EMİR 1. Allah’a Ulaşmayı Dilemek ANKEBÛT – 5: Kim Allah’a mülâkî olmayı (hayattayken Allah’a ulaşmayı) dilerse, o taktirde muhakkak ki Allah’ın tayin ettiği zaman mutlaka gelecektir (ruhu mutlaka hayattayken Allah’a ulaşacaktır). Ve O; en iyi İşiten, en iyi Bilendir. 2. Kelimeyi Şehadet – 12 İhsanla Mürşid Önünde Tövbe Etmek BAKARA - 45, 46: (Allah’tan) sabırla ve namazla istiane (özel yardım) isteyin. Ve muhakkak ki o huşû sahibi olanlardan başkasına elbette ağır gelir. Onlar ki, Rab’lerine (dünya hayatında) muhakkak mülâkî olacaklarına ve (sonunda ölümle) O’na döneceklerine yakın derecesinde inanırlar. ÂLİ İMRÂN – 18: Allah, şehadet (şahitlik) etti: Muhakkak ki O’ndan başka ilâh yoktur... 3. Oruç BAKARA – 183: Ey âmenû olanlar! Oruç, sizden öncekilerin üzerine yazıldığı (farz kılındığı) gibi sizin üzerinize de yazıldı (farz kılındı). Umulur ki böylece siz takva sahibi olursunuz. 4. Namaz NİSÂ – 103: Böylece namazı bitirdiğiniz zaman, artık ayaktayken, otururken ve yan üstü iken Allah’ı zikredîn! Daha sonra güvenliğe kavuştuğunuz zaman, namazı erkâniyle kılın. Muhakkak ki namaz, mü’minlerin üzerine, “vakitleri belirlenmiş bir farz” olmuştur. 5. Hac BAKARA – 197: Hac, bilinen aylardır. İşte kim onlarda (o aylarda), (ihrama girerek) haccı (kendîne) farz edîndirirse, artık hacta kadına yaklaşmak (ve benzeri davranışlar), fâsıklık (günaha sapmak), cedelleşmek (sürtüşmek, kavga etmek) yoktur... 6. Zekât BEYYİNE – 5: Ve onlar, Allah için hanifler olarak dînde halis kullar olmaktan (nefslerini halis kılmaktan) ve namazı ikame etmekten ve zekâtı vermekten başka bir şeyle emrolunmadılar. İşte kayyûm dîn (kıyamete kadar devam edecek dîn) budur. 7. Zikir MUZZEMMİL – 8: Ve Rabbinin İsmini zikret ve her şeyden kesilerek O’na ulaş. ANKEBÛT – 45: Kitaptan sana vahyedilen şeyi oku ve salâtı ikâme et. Muhakkak ki salât, fuhuştan ve münkerden nehyeder. Ve Allah’ı zikretmek mutlaka en büyüktür.

7 HEDEF EMİR VAHDET 1. Allah’a Ulaşmayı Dilemek RÛM-31: O’na (Allah’a) yönelin (Allah’a ulaşmayı dileyin) ve O’na karşı takva sahibi olun. Ve namazı ikame edîn. Ve (böylece) müşriklerden olmayın. TEVHİD 2. 12 İhsanla Mürşide Tabi Olmak MU’MİN-15: …. Allah, kullarından dilediği kişinin üzerine Allah’a ulaşma gününün geldiğini ihtar etmek için, emrinden (Allah’ın emrini tebliğ edecek) bir ruh (devrin imamının ruhunu) ulaştırır. TESLİM: 3. Ruhun Allah’a Teslimi RAD-21: Ve onlar Allah’ın (ölmeden evvel), Allah’a ulaştırılmasını emrettiği şeyi (ruhlarını), O’na (Allah’a) ulaştırırlar. Ve Rab’lerine karşı huşû duyarlar ve kötü hesaptan korkarlar. 4. Fizik Vücudun Allah’a Teslimi YÂSİN-60: Ey Âdemoğulları! Ben, sizlerden şeytana kul olmayacağınıza dair ahd almadım mı? Muhakkak ki; o (şeytan), size apaçık bir düşmandır. YÂSİN-61:Ve Ben, sizden Bana kul olmanıza (dair ahd almadım mı)? Bu da Sıratı Mustakîm (üzerinde bulunmak)tır. 5. Nefsin Allah’a Teslimi NİSA-103: Namazı bitirdiğinizde; ayaktayken, otururken ve yan üzeriyken (yan üstü yatarken), Allah’ı hep zikredîn! Güvenliğe kavuştuğunuzda namazı namazın erkânıyla kılın… 6. İrşada Ulaşmak BEYYİNE-5: Onlar emrolunmadılar. Sadece hanifler olarak, Allah için dinde halis (nefslerini halis kılmış) kullar olmakla emrolundular. Ve namaz kılmakla ve zekat vermekle emrolundular. İşte kayyum olan din budur. 7. İradeyi Allah’a Teslim Etmek EN’ÂM-97: Ve kara ve denizin karanlıklarında (nefsin afetlerinin karanlığında) yolunuzu bulmanız (hidayete ermeniz) için yıldızları (nebîler, resûller, mürşidler) kılan O’dur. Bilen bir kavim için, âyetleri detayları ile açıkladık.

Allahû Tealâ bunların hepsini sırasıyla yerine getirmemizi istiyor. İslâm dini üç temel esas üzerine bina edildiğini görüyoruz. Vahdet, Tevhid ve Teslim’dir. Vahdet Allah’ın tekliğini ifade ediyor. Tevhid hayattayken ruhun Allah’a ulaştırmayı dileyenlerin vücuda getirdiği cemaati ifade ediyor. Teslim de ruhu, vechi,, nefsi ve iradeyi Allah’a teslim etmek, başkaları için yaşamayı ifade ediyor ki en önemlisi budur. Allah insanların mutlu olmasını istiyor. Bir insan için mutluluğu en zirve noktada yaşaması, başkalarını mutlu etmekle gerçekleşir insan sosyal bir varlıktır. Başka insanlarla birlikte yaşar. Başka insanlarla birlikte yaşama noktasında hedefimiz dalma onlar için olmak, onları mutlu etmek ve böylece en üst seviyede mutluluğu yaşamaktır. Nitekim Âli İmrân 31'de:

3/ÂLİ İMRÂN-31  Kul in kuntum tuhibbûnallâhe fettebiûnî yuhbibkumullâhu ve yagfir lekum zunûbekum, vallâhu gafûrun rahîm(rahîmun). De ki: “Eğer siz Allah'ı seviyorsanız, o taktirde bana tâbi olunuz ki Allah da sizi sevsin ve sizin günahlarınızı mağfiret etsin (sevaba çevirsin). Ve Allah "Gafur"dur, "Rahîm"dir.”

Allah’ı seviyorsanız, bana tâbi olunuz ki Allah da sizi sevsin. Allah kimi sever? Allah kendisine teslim olanı yani başkalarından yana olmayı başkaları için yaşamayı kendisine düstur edinmiş, hedef edinmiş olan insanları sever. İşte Allah kimleri sever?

ALLAH KİMLERİ SEVER 1. TEVEKKÜL EDENLERİ ÂLİ İMRÂN - 159 …Muhakkak ki Allah, tevekkül edenleri (Allah’a güvenenleri) sever. 2. TÖVBE EDİP TEMİZLENENLERİ BAKARA - 222 …Allah, tevvâbîn olanları (tövbe edenleri) ve temizlenenleri sever. 3. TAKVA SAHİPLERİNİ ÂLİ İMRÂN - 76 …Muhakkak ki Allah, takva sahiplerini sever. 4. MUHSİNLERİ BAKARA - 195 …Ve ahsen olun! Muhakkak ki Allah, muhsinleri sever. 5. KENDİ YOLUNDA SAF BAĞLAYARAK SAVAŞANLARI SAFF - 4 Allah, kendi yolunda saf bağlayarak savaşanları sever. 6. ADİL OLANLARI MÂİDE - 42 …Muhakkak ki Allah, muksıtîn (âdil olanları) sever. 7. SABREDENLERİ ÂLİ İMRÂN - 146 …Allah, sabredenleri sever. ALLAH KİMLERİ SEVMEZ 1. HADDI AŞANLARI BAKARA - 190 …Allah, aşırı gidenleri (haddi aşanları) sevmez. 2. FESAT ÇIKARANLARI BAKARA - 205 …Ve Allah, fesadı sevmez. 3. KÂFİRLERİ  BAKARA - 276 …Ve Allah, günahkâr kâfirlerin hiçbirini sevmez. 4. ZALİMLERİ ÂLİ İMRÂN - 57 …Ve Allah, zâlimleri sevmez. 5. KİBİRLENENLERİ KASAS - 76 …Kavmi ona ‘Sevinme (gururlanma), muhakkak ki Allah şımaranları (gururlananları) sevmez.’ dedi. 6. İHANET EDEN GÜNAHKÂR VE HAİNLERİ NİSÂ - 107 …Allah, ihanette ısrar eden günahkârları sevmez. 7. MÜSRİFLERİ EN‘ÂM - 141 …İsraf (ziyan) etmeyin. Muhakkak ki O, müsrifleri (israf edenleri) sevmez.

Tevekkül edenleri sever, tövbe edenleri sever, takva sahiplerini sever, muhsinleri sever, Allah yolunda saf bağlayanları sever, sabredenleri sever, adil olanları sever. Yedi grup insanı görüyoruz. Adil olanlar, sabredenler, kendi yolunda saf bağlayanlar. Allah razı olsun.