Muhterem Hocam, Kur’ân-ı Kerîm'de geçen Furkan kavramı neyi ifade ediyor?

Soru

Muhterem Hocam, Kur’ân-ı Kerîm'de geçen Furkan kavramı neyi ifade ediyor?

Cevap

Furkan, doğruyu yanlıştan ayırt edebilme vasfıdır. Furkanın sahibi olmadıkça Allah'a göre herkes ölüdür. Allahû Tealâ furkanla bizi cennete sokacak olan bir formül getiriyor. Her furkan hüviyetinde nesneyi bize tebliğ ettiği an, biz de o değişikliği yaptığımız an derecâtı arttırıyor. 7 defa art arda arttırdığı derecelerle bizim sevaplarımızı günahlarımızdan öteye geçiriyor.

Bu noktadan sonra hiç bir amel işlemesek dahi gideceğimiz yer mutlaka Allah'ın cenneti. Bizler sadece bir harekete geçirici faktörün sahibi olmak mecburiyetindeyiz. Allah'a ulaşmayı dilemek, geri kalan herşeyi Allah gerçekleştiriyor. Gerçekten de En'âm Suresi'nin 29. âyet-i kerimesinde Allahû Tealâ:

6/ENÂM-29 Ve kâlû in hiye illâ hayâtunâd dunyâ ve mâ nahnu bi meb’ûsîn(meb’ûsîne).

Ve bizim hayatımız, dünya (hayatından) başka bir şey değildir. Ve: “Biz beas edilecek (yeniden, tekrar diriltilecek) değiliz.” dediler.

“Ey îmân edenler, eğer takva olursanız...” Takva sahibi olmak, kurtuluş için Allahû Tealâ'nın garantisini bize veriyor. Kişi Allah'a inanabilir, ruhun dünya hayatında Allah'a ulaşmasına da inanabilir, farz olduğuna da inanabilir ama kendisi iradesini kullanıp Allah'a ulaşmayı dilemedikçe kalpten, kurtuluş da olmaz. Kurtuluşta olabilmesi için mutlaka âmenû olduktan sonra da takva sahibi olması lâzım.

Takva olayı, kişinin Allah'a ulaşmayı kalben dilediğinin de göstergesidir. Allahû Tealâ Rûm 31'de:

30/RÛM-31 Munîbîne ileyhi vettekûhu ve ekîmûs salâte ve lâ tekûnû minel muşrikîn(muşrikîne).

O’na (Allah’a) yönelin (Allah’a ulaşmayı dileyin) ve O'na karşı takva sahibi olun. Ve namazı ikame edin (namaz kılın). Ve (böylece) müşriklerden olmayın.

“Allah'a yönel ve takva sahibi ol.” Bu takva sahibi olan kişinin de Bakara 223'te Allah'a ulaşmayı dileyenler olduğunu görüyoruz.

2/BAKARA-223 Nisâukum harsun lekum, fe’tû harsekum ennâ şi’tum ve kaddimû li enfusikum vettekûllâhe va’lemû ennekum mulâkûh(mulâkûhu), ve beşşiril mu’minîn(mu’minîne).

Kadınlarınız sizin için tarladır. O halde tarlanıza nasıl dilerseniz öyle yaklaşın. Ve kendiniz için (derecelerinizi arttıracak ameller) takdim edin. Ve Allah’a karşı takva sahibi olun ve O’na mülâki olacağınızı (kavuşacağınızı) bilin. Ve mü’minleri müjdele.

En'am 122'de Allahû Tealâ: “Hiç ölü iken dirilttiğimiz bu dirilme ve insanlar arasında yürüyebilmesi için kendisine nur verdiğimiz kişi zulmette kalan, oradan çıkamayacak kişi gibi olur mu?” Olmaz tabiî.

6/ENÂM-122 E ve men kâne meyten fe ahyeynâhu ve cealnâ lehu nûran yemşî bihî fîn nâsi ke men meseluhu fîz zulumâti leyse bi hâricin minhâ, kezâlike zuyyine lil kâfirîne mâ kânû ya’melûn(ya’melûne).

Ölü (Allah’a ulaşmayı dilememiş) iken (ona on iki ihsan vererek) dirilttiğimiz ve insanlar arasında onunla yürüyeceği nur verdiğimiz kimse, karanlıklar içinde olup, ondan çıkamayacak kimse gibi midir? Böylece kâfirlere, yapmış oldukları şeyler süslü gösterildi.

Enfal Suresi 24. âyet-i kerimesinde:

8/ENFÂL-24 Yâ eyyuhâllezîne âmenûstecîbû lillâhi ve lir resûli izâ deâkum limâ yuhyîkûm, va'lemû ennallâhe yehûlu beynel mer'i ve kalbihî ve ennehû ileyhi tuhşerûn (tuhşerûne).

Ey âmenû olanlar (Allah’a ulaşmayı dileyenler), Allah ve Resûl’ü sizi, size hayat verecek şeylere davet ettiği zaman (davete) icabet edin! Ve Allah’ın kişi ile kalbi arasına girdiğini ve muhakkak sizin O’na haşrolunacağınızı bilin! (Hepinizin ruhu Allah’ta toplanacak ve Allah, ruhlarınıza meab olacak.)

"Ey âmenûlar, Allah ve Resûl’ü sizi, size hayat verecek şeylere davet ettiği zaman daveti kabul edin." İşte ölü iken dirilebilmesi kişinin Allah'a ulaşmayı dilemesine, yani âyetlere îmân etmesine bağlı. Çünkü resûllerin 1. görevi âyetleri tilâvet etmek.

İşte bu âyetleri tilâvet eden kişi, Allahû Tealâ Rahîm esmasıyla tecelli ettiği zaman peş peşe ona kesinlikle 7 furkan veriyor. 1. furkan baş gözündeki hicab-ı mestureyi alıyor. 2. furkan basar hassasını açıyor. 3 furkan vakrayı alıyor. 4. furkan sem'i hassasını açıyor. 5 furkan ekinneti alıyor. Fıkıh hassasını açıyor ve ihbat koyuyor. Tam 7 tane furkan.

İşte bu 7 furkanın sahibi olan kişi ancak kurtuluştadır diyebiliriz ve şirkten kurtulmuştur diyebiliriz. Aksi takdirde bu 7 furkanın sahibi olmayan hiç kimse Allah'a inansa dahi, her türlü amel işlese dahi kurtuluşta değildir. Amelleri boşa gittiği için, Allah'a ulaşmayı dilemediği için. Allah razı olsun.

Yanıtlayan: Dr. Abdulcabbar BoranYayın tarihi: 17 Ekim 2026Son güncelleme: 17 Ekim 20264 dk okuma0