Muhterem Hocam, ümmet kavramını açıklar mısınız? Allahû Tealâ’nın istediği standartlarda bir ümmet olmak neyle mümkündür, bizlere düşen vazife nedir?

Soru

Muhterem Hocam, ümmet kavramını açıklar mısınız? Allahû Tealâ’nın istediği standartlarda bir ümmet olmak neyle mümkündür, bizlere düşen vazife nedir?

Cevap

Ümmet, insan topluluklarına verilen addır. Mesela Nebîler Sultanı Peygamber Efendimiz (S.A.V): “Benim ümmetimin velîleri, Benî İsrail’in nebîleri gibidir.” buyuruyor.

HADÎS-İ ŞERİF Kaynak: Razi, Tefsir, VIII/302; Neysaburi, Tefsir: I/264; Keşfu’l-Hafa: II/64 “Ümmetimin velîleri, Benî İsrail’in Nebîleri gibidir.”

O zaman burada kastedilen velî resûl ve devrin imamıdır çünkü "Benî İsrail’in nebîleri gibidir" diyor. Yani burada mukayese söz konusu; velî resûlle nebî resûl. Benî İsrail’den nebî resûller ve Peygamber Efendimiz (S.A.V)'in ümmetinden de velî resûller; velî resûl devrin imamı.

Öte yandan: “Benim ümmetim 73 fırkaya ayrılacak, 72 tanesi cehenneme gidecek.” Şu anda tekrar eski ümmet âyetlerine baktığımız zaman insan toplulukları söz konusu. Mesela kavim de insan topluluğudur.

ÜMMET 1. Allah’a ulaşmayı dilemeyenlerin oluşturduğu bir ümmet. “Birleştikleri yer; dalâlet, birleştikleri yer küfür, birleştikleri yer karanlık.” ZUHRÛF-33: Eğer insanlar tek bir ümmet haline gelecek olmasaydı, Rahmân’ı inkâr edenlerin evlerine mutlaka gümüşten tavanlar ve üzerinde yükseldikleri merdivenler yapardık. SEBE-20: Ve andolsun ki iblis onlar üzerinde zannını (hedefini) yerine getirdi. Böylece mü’minleri oluşturan bir fırka (Allah’a ulaşmayı dileyenler) hariç, hepsi ona (şeytana) tâbî oldular. 2. Allah’a ulaşmayı dileyenlerin oluşturduğu ümmet. MÂİDE-66: Ve eğer Kitap Ehli Tevrat ve İncil’i ve Rab’lerinden kendilerine indirileni gereği gibi uygulasalardı (yerine getirselerdi), mutlaka onlar, hem üstlerinden hem de ayaklarının altından (nice nimetler) yerlerdi. Onlardan bir kısmı (evliyalık mertebesine ulaşmış, henüz daimî zikre ulaşmamış) muktesid olan bir ümmettir. Ve (fakat) onlardan bir çoğunun yaptıkları şey ne kötü. 3. Mürşide tâbî olanların oluşturduğu ümmet. BAKARA-143: Ve işte böylece insanların üzerine (hak) şahitler olmanız için Biz, sizi vasat (ikisi arasında) (hayırlı ve faziletli) bir ümmet kıldık. Resûl de sizin üzerinize şahit olsun. Ve Biz, sadece Resûl’e uyanı, topukları üzerinde geriye dönenden ayırıp bilmemiz(belirtmemiz) için, halen o üzerine (yönelmekte) olduğunuz (Kâbe’yi) kıble yaptık. Ve bu, elbette zor bir iştir,… 4. Kurtulanların oluşturduğu ümmet. HÛD-48: (Şöyle) denildi: “Ey Nuh, sana ve seninle beraber olan ümmetlere (toplumlara) Bizden bir selâmetle, bereketlerle in! Ve (bazı) ümmetler (olacak ki), onları metalandıracağız (faydalandıracağız). Sonra onlara Bizden elîm (acı) azap dokunacak.” ÂLİ İMRÂN-113: …Kitap ehlinden gece saatlerinde kıyamda durup Allah’ın âyetlerini tilâvet eden ve secde eden bir ümmet vardır. 5. Bütün Ümmetlere tek bir şeriat ve açık kesin bir yol belirlenmiştir. MÂİDE-48: Ve (Ey Muhammed) sana ellerindeki kitapları tasdik edici (doğrulayıcı) ve onu koruyucu olarak bu Kitab’ı hakk ile indirdik. Artık onların aralarında Allah’ın indirdiğiyle hükmet ve sana Hakk’tan gelenden ayrılıp da onların hevâlarına uyma. Sizden hepiniz için (tek) bir şeriat, ve açık bir yol belirlemiştik. Ve Allah dileseydi, elbette sizi tek bir ümmet yapardı. Ancak bu sizi, verdikleri ile denemek içindir. … 6. Mârufla emreden ve münkerden nehyedenlerin (mürşidlerin) oluşturduğu ümmet. ÂLİ İMRÂN-104: Sizin içinizden hayra davet eden (mürşidlerden) bir cemaat olsun ve mârufla emretsin, ve münkerden nehyetsin. … ÂLİ İMRÂN-110: ...Mâruf ile emredersiniz ve münkerden nehy edersiniz. Ve siz Allah’a îman ediyorsunuz. ... A'RÂF-181: Ve yarattıklarımızdan bir ümmet vardır ki, Hakk’a ulaştırırlar ve onunla adaletle hükmederler. 7. Her ümmetin bir şahidi var. “Şâhitlerin hepsi Peygamber olmayan Resûllerdir.” NİSÂ-41: Artık her ümmetten bir şahit (resûl) getirdiğimiz zaman ve seni de onların üzerine şahit olarak getirdiğimiz zaman (halleri) nasıl olacak? A'RÂF-159: Ve Musa (A.S)’ın kavminden bir ümmet vardır. Hakk’a hidayet ederler (hidayete ulaştırırlar). Ve onunla (hak ile) adaletle hükmederler.

Allah’a ulaşmayı dilemeyenlerin oluşturduğu bir ümmet, birleştikleri yer dalâlet, birleştikleri yer küfür, birleştikleri yer karanlık: Zuhruf 33, Sebe 20 bunu söylüyor. Allah’a ulaşmayı dileyenlerin oluşturduğu ümmet: Mâide 66. Mürşide tâbi olanların oluşturduğu bir ümmet: Bakara 143. Kurtulanların oluşturduğu... yani aynı özelliği paylaşanların oluşturduğu insan topluluklarına verilen ad. Bütün ümmetlere tek bir şeriat ve açık kesin bir yol beyan etmiştik: Mâide 48.

Resûlullah (S.A.V) Efendimiz’in ahir zaman peygamberi olması hasebiyle biz şu anda onun ümmetindeniz.

Âli İmrân Suresi’nin 104. âyet-i kerimesinde: “Sizin içinizde bir insan topluluğu bulunsun, marufu emretsin, münkerden nehyetsin, işte onlar felaha erenlerdir.” Yani mürşitler toplumuna verilen ad ümmet oluyor. O hâlde dizayn bu şekilde inşaallah.

3/ÂLİ İMRÂN-104 Veltekun minkum ummetun yed’ûne ilel hayri ve ye’murûne bil ma’rûfi ve yenhevne anil munker(munkeri), ve ulâike humul muflihûn(muflihûne). Sizin içinizden hayra davet eden (mürşidlerden) bir cemaat olsun ve mârufla emretsin, ve münkerden nehyetsin (men etsin). İşte onlar, onlar felâha erenlerdir.

Yanıtlayan: Dr. Abdulcabbar BoranYayın tarihi: 17 Ağustos 2026Son güncelleme: 2 Ekim 20264 dk okuma1