Muhterem Hocam, zikir yapmak diğer ibadetlerin tamamlayıcısı mıdır?
Soru
Muhterem Hocam, zikir yapmak diğer ibadetlerin tamamlayıcısı mıdır?
Cevap
Hayır. Diğer ibadetler zikrin yardımcısıdır. Zikir yoksa o diğer ibadetlerin de bir hükmü yoktur. Allahû Teâlâ Kur'ân-ı Kerim'de amelleri boşa giden insanlardan bahsediyor. Onların kalbinde zikir yoktur.
Kehf Suresi'nin 28. âyet-i kerimesinde: "Kalbini zikrimizden gafil kıldığımız, hevasına uyan kimselere itaat etme." buyuruluyor.
18/Kehf 28: Vasbır nefseke meallezîne yed'ûne rabbehum bil gadâti vel aşiyyi yurîdûne vechehu ve lâ ta'du aynâke anhum, turîdu zînetel hayâtid dunyâ ve lâ tutı' men agfelnâ kalbehu an zikrinâ vettebea hevâhu ve kâne emruhu furutâ(furutan).
Sabah akşam, O’nun Vechi'ni (Zat’ını) isteyerek Rabbine dua edenlerle beraber nefsini sabırlı tut. Dünya hayatının ziynetini dileyerek gözünü onlardan çevirme! Kalbini zikrimizden gâfil kıldığımız ve hevasına (heveslerine) tâbî olan kimselere isteyerek, işinde haddi aşmış olanlara itaat etme!
Kimin kalbi zikretmiyorsa, o nefsine tâbi olmuştur ve kesinlikle onun ameli boşa giden birisidir.
AMELLERİ BOŞA GİDENLER (HÜSRANDA OLANLAR)
1. BAKARA-217: …sizi dininizden döndürünceye kadar sizinle savaşmaktan geri kalmazlar. Sizden kim dininden dönerse, o takdirde o, kâfir olarak ölür. Bu sebeple işte onlar, amelleri dünyada ve ahirette boşa gitmiş olanlardır. Ve işte onlar, ateş ehlidir. Ve onlar, orada ebediyyen kalacak olanlardır.
2. ÂLİ İMRÂN-21: Muhakkak ki, Allah’ın âyetlerini inkâr edenleri, peygamberleri haksız yere öldürenleri, insanlardan adalet ile emredenleri öldürenleri artık “elim azap” ile müjdele.
ÂLİ İMRÂN-22: İşte onların amelleri dünyada ve âhirette hebâ olmuştur. Ve onlar için bir yardımcı yoktur.
3. MÂİDE-53: Ve âmânû olanlar; “Kendilerinin mutlaka sizinle beraber olduğuna, Allah’a kasem ederek var güçleriyle yemin edenler bunlar mı?” derler. Onların amelleri boşa gitti, böylece hüsrana uğrayan kimseler oldular.
4. A‘RÂF-147: Ve onlar ki; âyetlerimizi ve âhirete ulaşmayı (hayatta iken ruhun Allah’a ulaşmasını) tekzip ettiler (yalanladılar) ve onların amelleri, heba oldu (boşa gitti)....
5. TEVBE-17: Müşriklerin, Allah’ın mescidlerini imar etmeleri olmaz. Kendilerinin (nefslerinin) küfürlerine şâhitler iken. İşte onların amelleri heba olmuştur. Ve onlar, ateşte ebedî kalacak olanlardır.
6. TEVBE-69: …sizden önceki kimselerin kendi nasipleri kadar faydalandığı gibi siz de nasibiniz kadar faydalandınız. Ve (dünya metaına) dalanlar gibi siz de daldınız. İşte onlar, onların amelleri heba oldu. İşte onlar, hüsrana uğrayanlardır.
7. KEHF-105: İşte onlar, Rab’lerinin âyetlerini ve O’na mülâki olmayı inkâr ettiler. Böylece onların amelleri heba oldu. Artık onlar için kıyâmet günü mizan tutmayız.
ZUMER-65: … “Gerçekten eğer sen şirk koşarsan (Allah’a ulaşmayı dilemezsen), amellerin mutlaka heba olur. Ve mutlaka hüsrana düşenlerden olursun.” diye vahyolundu.
Diğer ibadetler zikrin yardımcısıdır. Ankebût 45'te üç çeşit zikir ifade ediliyor: az zikir, çok zikir ve daimî zikir.
29/Ankebût 45: Utlu mâ ûhıye ileyke minel kitâbi ve ekımıs salât(salâte), innes salâte tenhâ anil fahşâi vel munker(munkeri), ve le zikrullâhi ekber(ekberu), vallâhu ya’lemu mâ tasneûn(tasneûne).
Kitaptan sana vahyedilen şeyi oku ve salâtı ikâme et (namazı kıl). Muhakkak ki salât (namaz), fuhuştan ve münkerden nehyeder (men eder). Ve Allah’ı zikretmek mutlaka en büyüktür. Ve Allah, yaptığınız şeyleri bilir.
Zikir, en büyük ibadettir. Hedefe ulaştıran ana vasıtadır. Vasıta emirlerle beraber zikir yoksa, bunların hiçbirisi gerçek mânâda kişiyi hedefe ulaştırmaz.
Namaz zikirsiz bir namazsa, sehiv içinde kılınan bir namazdır. Oruç zikirsiz bir oruçsa, açlık ve susuzluktur. Zekât zikirsiz verilirse riyadır. Yani zikir yoksa diğer ibadetler yok hükmündedir. Diğer ibadetler zikrin bir yardımcısıdır. Bütün ibadetler, zikrin tamamlayıcı parçalarını teşkil ederler. Zikir başlı başına bir ulaşım vasıtasıdır.
Ama diğer ibadetler olmaksızın tek başına zikirle Allah'a ruhunuzu, fizik vücudunuzu, nefsinizi ve iradenizi teslim edemezsiniz. Bütün ibadetleri gerçekleştirmek mecburiyetindesiniz.
İblis, insanları hedeflerine ulaştıracak en önemli vasıta olan zikri yok etmiştir. Diğer vasıtalara dokunmamıştır. Çünkü diğer bütün vasıtaları kullansanız da, hedefe ulaştıracak ana vasıta zikirdir.